بزرگترین فریضه - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٤٥ - ١ آيات

از منکر کنند. نيز ممکن است مراد از ولايت در اين آيه، هر دو معنايي باشد که در بالا ذکر گرديد. اما زماني که در آيه ٦٧ سوره توبه، از منافقان سخن به ميان آورده مي‌شود، تعبير الْمُنَافِقُونَ وَالْمُنَافِقَاتُ بَعْضُهُم مِّن بَعْضٍ ذکر مي‌گردد. در اينجا ديگر از واژه ولايت استفاده نشده و خداوند نفرموده است: بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاء بَعْضٍ. همچنين به‌جاي تعبير يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنکرِ، عبارت يَأْمُرُونَ بِالْمُنکرِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمَعْرُوفِ به‌کار رفته است.

درباره اين دو آيه چندين سؤال به ذهن مي‌آيد: نخست اينکه، چرا خداوند درباره مردان و زنان مؤمن فرمود: بَعْضُهُمْ أَوْلِيَاء بَعْضٍ، اما درباره مردان و زنان منافق مي‏فرمايد: بَعْضُهُم مِّن بَعْضٍ؟ درباره مؤمنان که تعبير «اولياء» به‌کار رفته است، اگر به معناي ولايت باشد، اشاره به اين مطلب دارد که آنان يک تسلط و قدرت قانوني براي امرونهي به ديگران و دخالت در امور ايشان دارند که اين ولايت و قدرت قانوني بايد براي ايشان جعل و اعتبار شود. اما منافقان نيازي به ولايت و قدرت قانوني ندارند؛ چون قانون هيچ‌گاه امر به منکر و نهي از معروف را تجويز نمي‏کند تا مقتضی ولایتی باشد که بتوانند امر به منکر يا نهي از معروف کنند. درواقع، امر به منکر و نهي از معروف، به‌نوعي سوءاستفاده از قانون و جوّ حاکم بر جامعه است نه آنکه بر اساس قانون، اين امر تحقق يابد. اما اگر مراد از تعبير «اولياء»، دوستي و مودّت باشد، اشاره به اين دارد که مردان و زنان منافق، دلداده و شيفته يکديگر نيستند و هرکدام از آنها، به فکر منفعت خويش است. اگر اجتماعي هم شکل دهند و با يکديگر