تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٨١ - تفسير

[سوره آل‌عمران (٣): آيه ١٢٨]

لَيْسَ لَكَ مِنَ الْأَمْرِ شَيْ‌ءٌ أَوْ يَتُوبَ عَلَيْهِمْ أَوْ يُعَذِّبَهُمْ فَإِنَّهُمْ ظالِمُونَ (١٢٨)

ترجمه:

١٢٨- هيچگونه اختيارى (در باره سرنوشت كافران يا مؤمنان فرارى از جنگ) براى تو نيست مگر اينكه (خدا) بخواهد آنها را ببخشد يا مجازات كند زيرا آنها ستمگرند.

تفسير:

در تفسير اين آيه در ميان مفسران سخن بسيار زياد است ولى اين موضوع تقريبا مسلم است كه آيه فوق پس از جنگ" احد" نازل شده، و مربوط به- حوادث آن است، آيات سابق نيز اين حقيقت را تاييد مى‌كند.

و اما در مورد تفسير آيه دو معنى بيش از همه جلب توجه مى‌كند:

نخست اينكه اين آيه جمله مستقلى را تشكيل مى‌دهد و بنا بر اين جمله" أَوْ يَتُوبَ عَلَيْهِمْ‌" به معنى" الا ان يتوب عليهم" است و معنى آيه رويهم‌رفته چنين مى‌شود:" در باره سرنوشت آنها كارى از دست تو ساخته نيست مگر اينكه خدا بخواهد آنها را ببخشد يا بخاطر ستمى كه كرده‌اند مجازاتشان كند" و منظور از" آنها" يا كفارى مى‌باشند كه در اين جنگ ضربه‌هاى سخت به مسلمانان وارد ساختند و حتى دندان و پيشانى پيغمبر ص را شكستند، و يا مسلمانانى مى‌باشند كه از ميدان جنگ فرار كردند، و پس از پايان جنگ پشيمان شدند و از پيغمبر تقاضاى عفو كردند، آيه مى‌گويد" عفو" بخشش يا مجازات و عذاب آنها به دست خدا است و پيامبر هم بدون اذن پروردگار كارى انجام نمى‌دهد".

تفسير ديگر اينكه" لَيْسَ لَكَ مِنَ الْأَمْرِ شَيْ‌ءٌ" جمله" معترضه" است و