تفسير نمونه ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٤٩ - تفسير سوگند به جهادگران بيدار!
تعبير به" انسان" در اينگونه موارد به معنى انسانهاى شرور هواپرست سركش و طغيانگر است، و بعضى آن را به انسان كافر تفسير كردهاند، و گرنه مسلما هر انسانى چنين نيست، بسيارند كسانى كه سپاسگزارى و عطا و بخشش با روحشان عجين شده، و از كفران و بخل بيزارند، همچنين انسانهايى كه در پرتو ايمان به خدا از وادى خودخواهى و خودپرستى گام بيرون نهاده، و در آسمان معرفت اسماء و صفات پروردگار و تخلق به اخلاق الهى به پرواز درآمدهاند.
چرا كه انسان نسبت به نفس خويش بصيرت دارد، و اگر صفات درونى خود را از هر كس بتواند پنهان كند از خدا و و جدان خويش نمىتواند مخفى دارد، خواه به اين حقيقت اعتراف كند يا نه! بعضى نيز گفتهاند ضمير در" انه" به" خدا" برمىگردد، يعنى خداوند گواه وجود صفت كنود در انسان است.
ولى با توجه به آيات قبل و بعد كه ضمائر مشابه آن در اين آيات به انسان برمىگردد اين احتمال بسيار بعيد به نظر مىرسد، هر چند بسيارى از مفسران اين تفسير را ترجيح دادهاند.
اين احتمال نيز داده شده كه منظور شهادت انسان بر گناهان و عيوب خود در قيامت است، چنان كه از بسيارى از آيات قرآن استفاده مىشود.
اين تفسير نيز در اينجا هيچ دليلى ندارد، زيرا آيه مفهوم گستردهاى دارد كه شهادت و گواهى او را بر كفران و بخل خويش در اين دنيا نيز شامل مىشود.