تفسير نمونه‌ ط-دار الكتب الاسلاميه - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٢٣ - ٢- پاسخ به يك سؤال

و همسرش در آتش دوزخ خواهند بود، يعنى هرگز ايمان نمى‌آورند، و سرانجام چنين شد، بسيارى از مشركان مكه واقعا ايمان آوردند، و بعضى ظاهرا، اما از كسانى كه نه در واقع و نه در ظاهر ايمان نياوردند اين دو نفر بودند، و اين يكى از اخبار غيبى قرآن مجيد است، و قرآن از اينگونه اخبار در آيات ديگر نيز دارد كه فصلى را در اعجاز قرآن تحت عنوان خبرهاى غيبى قرآن به خود اختصاص داده، و ما در ذيل هر يك از اين آيات بحث مناسب را داشته‌ايم.

٢- پاسخ به يك سؤال‌

در اينجا سؤالى مطرح است و آن اينكه با اين پيشگويى قرآن مجيد ديگر ممكن نبوده است ابو لهب و همسرش ايمان بياورند، و الا اين خبر كذب و دروغ مى‌شد.

اين سؤال مانند سؤال معروفى است كه در باره مساله" علم خدا" در بحث جبر مطرح شده، و آن اينكه مى‌دانيم خداوندى كه از ازل عالم به همه چيز بوده، معصيت گنهكاران و اطاعت مطيعان را نيز مى‌دانسته است، بنا بر اين اگر گنهكار گناه نكند علم خدا جهل شود! پاسخ اين سؤال را دانشمندان و فلاسفه اسلامى از قديم داده‌اند و آن اينكه خداوند مى‌داند كه هر كس با استفاده از اختيار و آزاديش چه كارى را انجام مى‌دهد، مثلا در آيات مورد بحث خداوند از آغاز مى‌دانسته است كه ابو لهب و همسرش با ميل و اراده خود هرگز ايمان نمى‌آورند نه از طريق اجبار و الزام.

و به تعبير ديگر عنصر آزادى اراده و اختيار نيز جزء معلوم خداوند بوده، او مى‌دانسته است كه بندگان با صفت اختيار، و با اراده خويش چه عملى را انجام مى‌دهند.

مسلما چنين علمى، و خبر دادن از چنان آينده‌اى تاكيدى است بر مساله‌