١٨٧٩٨.عنه عليه السلام : المُروءَةُ مُروءَتانِ : مُروءَةُ الحَضَرِ ، و مُروءَةُ السَّفَرِ ؛ فأمّا مُروءَةُ الحَضَرِ فَتِلاوَةُ القُرآنِ ، و حُضورُ المَساجِدِ ، و صُحبَةُ أهلِ الخَيرِ ، و النَّظَرُ في الفِقهِ . و أمّا مُروءَةُ السَّفَرِ فبَذلُ الزّادِ، و المِزاحُ فيغَيرِ ما يُسخِطُ اللّه َ ، و قِلَّةُ الخِلافِ على مَن صَحِبَكَ ، و تَركُ الرِّوايَةِ علَيهِم إذا أنتَ فارَقتَهُم . [٢]

٣٦٠٩

ما يُعدُّ مِنَ المُروءَةِ

١٨٧٩٩.رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله : مِن المُروءَةِ أن يُنصِتَ الأخُ لأخيهِ إذا حَدَّثَهُ . [٣]

١٨٨٠٠.عنه صلى الله عليه و آله : مِنَ المُروءَةِ استِصلاحُ المالِ . [٤]

١٨٨٠١.الإمامُ عليٌّ عليه السلام : مِن المُروءَةِ العَمَلُ للّه ِ فَوقَ الطّاقَةِ [٥] . [٦]

١٨٧٩٧.امام صادق عليه السلام ـ در پاسخ به پرسش: مردانگى چيست؟ ـفرمود : اين كه خداوند تو را در جايى كه نهيت كرده است، حاضر نبيند و در آن جا كه فرمانت داده است، غايب نيابد.

١٨٧٩٨.امام صادق عليه السلام : مردانگى دو تاست: مردانگى در حَضَر و مردانگى در سفر. اما مردانگى در حضر، تلاوت قرآن است و حاضر شدن در مساجد و همنشينى با نيكان و انديشيدن در فقه (مسائل دين) و اما مردانگى در سفر، بخشيدن از توشه است و شوخى كردن در آنچه كه موجب خشم خدا نشود و كمتر ناسازگارى كردن با همسفرت و اين كه وقتى از همسفرانت جدا شدى بر ضدّ آنها چيزى نقل نكنى.

٣٦٠٩

آنچه از مردانگى به شمار آيد

١٨٧٩٩.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : گوش دادن برادر به برادرش هرگاه با او سخن بگويد، از مردانگى است.

١٨٨٠٠.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : در پى رشد دادن و بهسازى مال بودن، از مردانگى است.

١٨٨٠١.امام على عليه السلام : كار كردنِ بيش از توان براى خدا، از مردانگى است.

[١] تحف العقول : ٣٥٩.[٢] معاني الأخبار : ٢٥٨/٨.[٣] كنز العمّال : ٧١٧٧ .[٤] كتاب من لا يحضره الفقيه : ٣/١٦٦/٣٦١٦.[٥] غرر الحكم : ٩٣٠٣.[٦] (انظر) عنوان ٨٤ «الجهاد (الإجتهاد في طاعة اللّه )».