٣- آياتى‌ مباحث تكميلى عقايد ١٣٢ اراده حق تعالى و آزادى انسان ص : ١٣١ كه ايمان اجبارى را خواست خدا نشمرده و آن را نفى مى‌كند:
لَعَلَّكَ باخِعٌ نَفْسَكَ الَّا يَكُونُوا مُؤْمِنينَ انْ نَشَأْ نُنَزِّلْ عَلَيْهِمْ مِنَ السَّماءِ آيَةً فَظَلَّتْ اعْناقُهُمْ لَها خاضِعينَ «١» گويى مى‌خواهى جان خود را از شدّت اندوه از دست دهى به‌خاطر اينكه آنها ايمان نمى‌آورند! اگر ما اراده كنيم، از آسمان بر آنان آيه‌اى نازل مى‌كنيم كه گردن‌هايشان در برابر آن خاضع گردد! وَ لَوْ شاءَ اللَّهُ ما اشْرَكُوا ... «٢» و اگر خدا مى‌خواست (همه به اجبار ايمان مى‌آوردند، و) هيچ يك مشرك نمى‌شدند.
٤- آياتى كه پيامبران را فقط دعوت كننده، راهنما و ترساننده شمرده و غير آن را از آنان نفى مى‌كند، مانند:
فَانْ اعْرَضُوا فَما ارْسَلْناكَ عَلَيْهِمْ حَفيظاً انْ عَلَيْكَ الَّا الْبَلاغُ ... «٣» و اگر روى گردانند (غمگين مباش)، ما تو را حافظ آنان (و مأمور اجبارشان) قرار نداده‌ايم؛ وظيفه تو تنها ابلاغ رسالت است.
فَذَكِّرْ انَّما انْتَ مُذَكِّرٌ لَسْتَ عَلَيْهِمْ بِمُصَيْطِرٍ «٤» پس تذكر بده كه تو فقط تذكر دهنده‌اى! تو سلطه‌گر بر آنان نيستى كه (بر ايمان) مجبورشان كنى.
٥- آياتى كه انسان را در طول عمر در معرض ابتلا و آزمايش مى‌داند و زندگى و مرگ را ابتلا مى‌شمرد «٥» و اصولًا آزمايش و ابتلا زمانى حقيقت پيدا مى‌كند كه انسان مختار، صاحب اراده و آزاد باشد.
و بسيارى از آيات ديگر كه بر اختيار و آزادى انسان دلالت دارد.