تاريخ انبياء - ورعی و فرقانی - الصفحة ٦٦

امامت ابراهيم (ع)
با موفقيت حضرت ابراهيم (ع) و نيز فرزندش اسماعيل (ع) در اين آزمون بزرگ و آزمونهاى ديگر، او صلاحيت يافت كه به مقام «امامت» برسد. خداوند مى‌فرمايد:
وَإِذِ ابْتَلَى‌ إِبْرَاهِيمَ رَبُّهُ بِكَلِمَاتٍ فَأَتَمَّهُنَّ قَالَ إِنِّي جَاعِلُكَ لِلنَّاسِ إِمَاماً قَالَ وَمِنْ ذُرِّيَتِي قَالَ لَا يَنَالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ. (بقره: ١٢٤)
هنگامى كه خداوند ابراهيم را به امورى آزمود و او همه را انجام داد [و موفق شد، خداوند] فرمود: من تو را امام مردم قرار دادم. عرض كرد: آيا اين منصب را به فرزندان من هم عطا خواهى كرد؟ فرمود: عهد من [امامت‌] به ستمكاران نمى‌رسد.
بدين ترتيب حضرت ابراهيم (ع) پس از پيمودن مراحل رشد و تكامل يكى پس از ديگرى، در اواخر عمر به مقام امامت نايل شد. امام باقر (ع) در اين باره فرمود:
خداوند حضرت ابراهيم (ع) را به بندگى خويش گرفت پيش از آنكه او را به نبوت برگزيند و او را نبىّ قرارداد قبل از آنكه رسول قرار دهد و او را رسول قرار داد پيش از آنكه خليل خود گرداند و وى را خليل خود گردانيد پيش از آنكه او را به امامت برگزيند. وقتى همه ويژگيها (ى ياد شده) در او جمع شد خداوند فرمود: «انى جاعلك للناس اماماً؛ من تو را براى مردم امام قرار دادم». «١» بنابراين، مقام «امامت» بالاتر از مقام «رسالت» است. گاه اين دو مقام در يك فرد جمع مى‌شوند. در تاريخ، افرادى هم پيامبر بودند و هم امام؛ مانند انبياى اولوا العزم. گروه ديگرى از پيامبران بزرگ الهى تنها پيامبر بودند، بدون اينكه امام باشند و افرادى هم فقط امام بودند، بدون اينكه مقام نبوت را داشته باشند؛ مانند ائمه معصومين (ع).
همچنين از آيه شريفه‌اى كه ذكر شد، روشن مى‌شود كه امام سابقه كفر و شرك ندارد؛ زيرا خداى سبحان در پاسخ ابراهيم خليل كه پرسيد: «آيا مقام امامت به فرزندان من نيز عطا خواهد شد؟» فرمود:
لَا يَنَالُ عَهْدِي الظَّالِمِينَ.
عهد [امامت‌] من به ستمكاران نخواهد رسيد.