درآمدى بر نظريه نهادى - ايروانى، محمد جواد - الصفحة ١٠١ - ٢- نگرشهاى حاكم بر مطالعه ساختار سازمانى
مقايسه مدل سيستمهاى عقلايى و طبيعى
١ مدل سيستم عقلايى (كلاسيك)
١- مدل سيستم عقلايى بر ويژگيهاى سازمانى كه آنها را از ديگر گروهبنديهاى اجتماعى متمايز مىكند متمركز است.
٢- ساختار نسبت به ويژگيهاى افراد اولويت دارد
٣- تئورىپردازان عقلايى مديران اجرايى هستند.
٤- موضوع تحقيق شركتهاى صنعتى ويوركراسى دولتى و نظامى ساختار يافتهتر است.
٥- براى محيطهاى با ثباتتر مناسب است.
٦- سيستمهاى عقلايى طراحى مىشوند.
٧- ساختار بر مبناى سيستم و مدل مكانيكى است.
٨- طراحى آگاهانه است.
٩- سيستمهاى عقلايى با حسابگرى مشخص مىشوند.
١٠- سازمان به عنوان ابزار موثر اقتصادى و تكنولوژيكى با كارهاى تئورىپردازان اجتماعى چون هربى- لنين سنتسايمون، اسلاف تيلور، وبر، فايول و سايمون همراه شده است.
١١- سازمان را بعنوان يك سيستم بسته قلمداد مىكنند.
٢ مدل سيستم طبيعى
١- سيستم طبيعى بر وجود اشتراك بين سازمانها و ديگر سيستمها تأكيد مىورزد.
٢- ويژگىهاى افراد نسبت به ساختار اهميت دارد.
BENNIS ٩٥٩١
«مردم بدون سازمان»
٣- تئورىپردازان سيستم طبيعى داراى زمينههاى آكادميكىاند.
٤- موضوع تحقيق سازمانهاى خدماتى و حرفهاى كمتر ساختار يافته است.
٥- براى موقعيتهاى پويا مناسب است.
٦- سيستمهاى طبيعى تكوين مىيابند.
٧- ساختار بر مبناى مدل ارگانيكى است.
٨- با رشد طبيعى توسعه مىيابند.
٩- با آزادى مشخص مىشوند.
١٠- سازمان به عنوان سيستمهاى ارتباطى، طبيعى، ضدعقلايى، ارگانيكى به تئورىپردازان اجتماعى چون رسو، پروادن، براك، دوركهيم، مايو، بارنارد و سلزنيك برمىگردد.
١١- عمدتا توجه جدى به محيط دارند.
١٢- عمدتا از مدل تحليل كاركردى استفاده مىكنند.
١٣- نيازهاى معينى براى بقاى سيستم قائل و تلاش براى كشف مكانيزمهايى كه اين نيازها را برآورد كند، مىنمايد.