موسوعة الإمام الخميني 29 (رساله توضيح المسائل) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٦٠ - معاملات باطل

بدهد و بيشتر از آن مس شكسته بگيرد يا برنج صدرى را بدهد و بيشتر از آن برنج گرده بگيرد يا طلاى ساخته را بدهد و بيشتر از آن طلاى نساخته بگيرد، ربا و حرام مى‌باشد.

مسأله ٢٠٧٣- اگر چيزى را كه اضافه مى‌گيرد غير از جنسى باشد كه مى‌فروشد، مثلًا يك من گندم به يك من گندم و يك قران پول بفروشد باز هم ربا و حرام است بلكه اگر چيزى زيادتر نگيرد ولى شرط كند كه خريدار عملى براى او انجام دهد، ربا و حرام مى‌باشد.

مسأله ٢٠٧٤- اگر كسى كه مقدار كمتر را مى‌دهد چيزى علاوه كند؛ مثلًا يك من گندم و يك دستمال را به يك من و نيم گندم بفروشد، اگر مقدار كمتر، در قيمت مساوى با مقدار بيشتر همجنس آن باشد و كسى كه مقدار كمتر را مى‌دهد، براى خلاصى از فروش آن به زيادتر از همجنس، چيزى علاوه كند مثلًا يك من گندم اعلا و يك دستمال را به يك من و نيم گندم متوسّط بفروشد اشكال ندارد، و همچنين است اگر از هر دو طرف چيزى زياد كنند مثلًا يك من گندم و يك دستمال را به يك من و نيم گندم و يك دستمال بفروشد، ولى اگر چيز علاوه، براى فرار از ربا باشد، مثلًا يك من گندم خوب را به يك من و نيم گندم خوب مثل آن، بخواهد نسيه بفروشد و براى فرار از ربا، چيزى بر يك من گندم علاوه كند، جايز نيست.

مسأله ٢٠٧٥- اگر چيزى را كه مثل پارچه با متر و ذرع مى‌فروشند يا چيزى را كه مثل گردو و تخم مرغ با شماره معامله مى‌كنند، بفروشد و زيادتر بگيرد مثلًا ده تا تخم مرغ بدهد و يازده تا بگيرد اشكال ندارد.

مسأله ٢٠٧٦- جنسى را كه در بعضى از شهرها با وزن، يا پيمانه مى‌فروشند و در بعضى از شهرها با شماره معامله مى‌كنند اگر در شهرى كه آن را با وزن يا پيمانه مى‌فروشند زيادتر بگيرد ربا و حرام است و در شهر ديگر ربا نيست.

مسأله ٢٠٧٧- اگر چيزى را كه مى‌فروشد و عوضى را كه مى‌گيرد از يك جنس‌