معماى هستى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٠٦ - ١٠- تكيه بر حس به تنهائى ممكن نيست
است لازم است دقيقاً چند موضوع زير را مورد بررسى قرار دهيم.
حواس ما به تنهائى به ما خيانت مىكنند
گرچه در ابتداء چنين به نظر مىرسد كه محسوسات روشنترين معلومات ما هستند ولى كمى دقت بما نشان مىدهد كه هرگز چنين نيست و اگر تكيه گاه ما در مسائل فلسفى و حتى مسائل علمى تنها محسوسات باشد مسلماً گمراه خواهيم شد.
در تمام كتابهاى روانشناسى بخش وسيعى درباره خطاهاى حواس، حتى خطاى باصره، ذكر كردهاند و دهها نوع خطا براى همين «چشم» ما شمردهاند.
اينكه مىگوئيم تا با چشم خود نبينيم قبول نمىكنيم و مفهومش اينست «چشم» مطمئنترين راه درك واقعيات است از بزرگترين اشتباهات ما محسوب ميشود.
زيرا بسيار چيزها را با چشم مىبينيم كه واقعيت ندارد و مربوط به خطاى چشم و يا عدم قدرت درك آن است.
مثلًا هنگاميكه آتش گردان را مىچرخانند (يا هر شعله آتشى كه بسرعت بچرخد) ما يك دايره آتش با چشم خود مىبينيم،