محاضرات في الإعتقادات
(١)
٢١ ص
(٢)
٢٥ ص
(٣)
٢٦ ص
(٤)
٢٦ ص
(٥)
٢٨ ص
(٦)
٢٩ ص
(٧)
٣٠ ص
(٨)
٣١ ص
(٩)
٣٥ ص
(١٠)
٣٥ ص
(١١)
٣٩ ص
(١٢)
٤٣ ص
(١٣)
٤٧ ص
(١٤)
٤٩ ص
(١٥)
٥٣ ص
(١٦)
٥٥ ص
(١٧)
٥٩ ص
(١٨)
٦٣ ص
(١٩)
٦٥ ص
(٢٠)
٦٦ ص
(٢١)
٦٩ ص
(٢٢)
٧٥ ص
(٢٣)
٧٧ ص
(٢٤)
٧٧ ص
(٢٥)
٧٩ ص
(٢٦)
٨١ ص
(٢٧)
٨٣ ص
(٢٨)
٨٣ ص
(٢٩)
٨٧ ص
(٣٠)
٨٧ ص
(٣١)
٨٧ ص
(٣٢)
٨٨ ص
(٣٣)
٩٠ ص
(٣٤)
٩٧ ص
(٣٥)
٩٩ ص
(٣٦)
١٠١ ص
(٣٧)
١٠٧ ص
(٣٨)
١٠٧ ص
(٣٩)
١٠٧ ص
(٤٠)
١٠٨ ص
(٤١)
١٠٩ ص
(٤٢)
١٠٩ ص
(٤٣)
١١٠ ص
(٤٤)
١١١ ص
(٤٥)
١١٢ ص
(٤٦)
١١٣ ص
(٤٧)
١١٣ ص
(٤٨)
١١٥ ص
(٤٩)
١١٩ ص
(٥٠)
١٢٣ ص
(٥١)
١٢٧ ص
(٥٢)
١٢٩ ص
(٥٣)
١٣٢ ص
(٥٤)
١٣٤ ص
(٥٥)
١٣٥ ص
(٥٦)
١٣٩ ص
(٥٧)
١٣٩ ص
(٥٨)
١٤٠ ص
(٥٩)
١٤٠ ص
(٦٠)
١٤١ ص
(٦١)
١٤٣ ص
(٦٢)
١٤٥ ص
(٦٣)
١٤٩ ص
(٦٤)
١٥١ ص
(٦٥)
١٥٥ ص
(٦٦)
١٦٣ ص
(٦٧)
١٦٥ ص
(٦٨)
١٦٧ ص
(٦٩)
١٧١ ص
(٧٠)
١٧٧ ص
(٧١)
١٧٩ ص
(٧٢)
١٨٥ ص
(٧٣)
١٨٩ ص
(٧٤)
١٩٣ ص
(٧٥)
١٩٣ ص
(٧٦)
١٩٤ ص
(٧٧)
١٩٥ ص
(٧٨)
١٩٧ ص
(٧٩)
٢٠٥ ص
(٨٠)
٢٠٧ ص
(٨١)
٢١٣ ص
(٨٢)
٢٢٤ ص
(٨٣)
٢٢٥ ص
(٨٤)
٢٢٧ ص
(٨٥)
٢٢٧ ص
(٨٦)
٢٣٠ ص
(٨٧)
٢٣١ ص
(٨٨)
٢٣٢ ص
(٨٩)
٢٣٣ ص
(٩٠)
٢٤١ ص
(٩١)
٢٤٣ ص
(٩٢)
٢٤٩ ص
(٩٣)
٢٥٧ ص
(٩٤)
٢٥٧ ص
(٩٥)
٢٥٧ ص
(٩٦)
٢٥٨ ص
(٩٧)
٢٥٨ ص
(٩٨)
٢٦٢ ص
(٩٩)
٢٦٣ ص
(١٠٠)
٢٦٤ ص
(١٠١)
٢٦٧ ص
(١٠٢)
٢٧١ ص
(١٠٣)
٢٧١ ص
(١٠٤)
٢٧١ ص
(١٠٥)
٢٧١ ص
(١٠٦)
٢٧٢ ص
(١٠٧)
٢٧٢ ص
(١٠٨)
٢٧٥ ص
(١٠٩)
٢٧٥ ص
(١١٠)
٢٧٨ ص
(١١١)
٢٧٩ ص
(١١٢)
٢٧٩ ص
(١١٣)
٢٨٠ ص
(١١٤)
٢٨١ ص
(١١٥)
٢٨١ ص
(١١٦)
٢٨١ ص
(١١٧)
٢٨١ ص
(١١٨)
٢٨١ ص
(١١٩)
٢٨٢ ص
(١٢٠)
٢٨٢ ص
(١٢١)
٢٨٣ ص
(١٢٢)
٢٨٥ ص
(١٢٣)
٢٨٦ ص
(١٢٤)
٢٩١ ص
(١٢٥)
٢٩٥ ص
(١٢٦)
٢٩٩ ص
(١٢٧)
٣٠٠ ص
(١٢٨)
٣٠٠ ص
(١٢٩)
٣٠٠ ص
(١٣٠)
٣٠٥ ص
(١٣١)
٣٠٦ ص
(١٣٢)
٣٠٨ ص
(١٣٣)
٣٠٩ ص
(١٣٤)
٣١٠ ص
(١٣٥)
٣١١ ص
(١٣٦)
٣١٢ ص
(١٣٧)
٣١٣ ص
(١٣٨)
٣١٥ ص
(١٣٩)
٣١٧ ص
(١٤٠)
٣٢١ ص
(١٤١)
٣٢٣ ص
(١٤٢)
٣٢٧ ص
(١٤٣)
٣٢٨ ص
(١٤٤)
٣٣٣ ص
(١٤٥)
٣٣٥ ص
(١٤٦)
٣٣٧ ص
(١٤٧)
٣٤١ ص
(١٤٨)
٣٥٧ ص
(١٤٩)
٣٥٩ ص
(١٥٠)
٣٦٥ ص
(١٥١)
٣٦٧ ص
(١٥٢)
٣٦٧ ص
(١٥٣)
٣٧٣ ص
(١٥٤)
٣٧٧ ص
(١٥٥)
٣٧٨ ص
(١٥٦)
٣٨١ ص
(١٥٧)
٣٨٢ ص
(١٥٨)
٣٨٣ ص
(١٥٩)
٣٨٣ ص
(١٦٠)
٣٨٣ ص
(١٦١)
٣٨٤ ص
(١٦٢)
٣٨٤ ص
(١٦٣)
٣٨٤ ص
(١٦٤)
٣٨٥ ص
(١٦٥)
٣٨٥ ص
(١٦٦)
٣٨٦ ص
(١٦٧)
٣٨٧ ص
(١٦٨)
٣٩١ ص
(١٦٩)
٣٩٣ ص
(١٧٠)
٤٠٥ ص
(١٧١)
٤٠٧ ص
 
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص

محاضرات في الإعتقادات - الحسيني الميلاني، السيد علي - الصفحة ٢٣١

كنت أتصوّر أنّ هذا الحديث وارد في قضيّة لا علاقة لها بحديث الطير الذي نحن نبحث عنه، هذا تبادر إلى ذهني لأوّل وهلة، لكنّني دقّقت النظر في الأحاديث فوجدت الحديث حديث الطير، إلاّ أنّه جاء به بهذا الشكل، وهل الذي جاء في مسند أحمد من أحمد نفسه أو النسّاخ أو الطابعين لكتابه؟ الله أعلم.

وأبو الشيخ الإصفهاني الذي ذكرناه مراراً، يروي هذا الحديث وفيه ما يتعلّق بأمير المؤمنين (عليه السلام) ، إلاّ أنّ ما يتعلّق بأنس، وكذب أنس، وخيانة أنس، هذا محذوف ومحرّف، لاحظوا:

عن أنس بن مالك قال: أُهدي لرسول الله طير فقال: " اللهمّ ائتني بأحبّ خلقك إليك يأكل معي هذا الطير "، فجاء علي فأكل معه، ثمّ هو يقول: فذكر الحديث انتهى[١]. وكأنّه يريد أنْ يحفظ الأمانة فلا يخون يضع كلمة: فذكر الحديث.

ومن العجيب إسقاط بعضهم كلا الفقرتين، ما يتعلّق بعلي وما يتعلّق بأنس، فأسقط كلتا الفقرتين وجاء فقط بذلك العذر الذي ذكر أنس في آخر القضية:

عن أنس عن النبي قال: " لا يلام الرجل على حبّ قومه ".

حينئذ يقول ابن حجر العسقلاني: هذا طرف من حديث الطير[٢].

الثالث: تأويل الحديث وحمل مدلوله على خلاف ما هو ظاهر فيه

فيحملون أوّلاً لفظ الحديث الذي يقول: " اللهمّ ائتني بأحبّ خلقك إليك وإلى رسولك "، يحملونه على أنّ المراد اللهمّ ائتني بمن هو من أحبّ خلقك إليك وإلى رسولك، فحينئذ لا اشكال، لأنّ مشايخ القوم أحبّ الخلق إليه أيضاً، فيكون علي أيضاً من أحبّ الخلق إليه. " اللهمّ ائتني بأحبّ خلقك إليك وإلى رسولك "، أي اللهمّ ائتني بمن


[١] طبقات المحدّثين باصبهان ٣ / ٤٥٤.

[٢] لسان الميزان ٥ / ٥٨.