ترجمه تفسیر المیزان - علامه طباطبایی - الصفحة ٣٠٠ - بحث روايتى(در ذيل آيات گذشته مربوط به شراب و قمار، انفاق و سرپرستى ايتام)
گندش اهل دوزخ را عذاب مىدهد.[١] مؤلف: شايد بتوان گفت كه آيه:(إِنَّ شَجَرَةَ الزَّقُّومِ طَعامُ الْأَثِيمِ كَالْمُهْلِ يَغْلِي فِي الْبُطُونِ، كَغَلْيِ الْحَمِيمِ، خُذُوهُ فَاعْتِلُوهُ إِلى سَواءِ الْجَحِيمِ ثُمَّ صُبُّوا فَوْقَ رَأْسِهِ مِنْ عَذابِ الْحَمِيمِ، ذُقْ إِنَّكَ أَنْتَ الْعَزِيزُ الْكَرِيمُ).[٢] اين روايات را تاييد مىكند، چون مىفرمايد: (به درستى درخت زقوم طعام گنهكار است كه چون مس مذاب در درون دلها مىجوشد، فرمان مىرسد: بگيريد او را و تا وسط دوزخ ببريد، و سپس از بالاى سرش عذاب حميم بريزيد، (و به او بگوئيد) بچش اين را كه تو همان دردانهاى بودى كه براى خود احترامى قائل بودى) و در همه معانى گذشته روايات بسيارى ديگر هست.
و در كافى از وشاء از ابى الحسن ع روايت آورده كه گفت: من از آن جناب شنيدم مىفرمود: ميسر قمار است.[٣] مؤلف: روايات در اين معنا بسيار زياد است، بطورى كه هيچ شكى در آن نيست.
و در الدر المنثور در تفسير آيه (وَ يَسْئَلُونَكَ ما ذا يُنْفِقُونَ) ... از ابن عباس روايت آورده كه گفت: چند نفر از صحابه بعد از آنكه مامور شدند در راه خدا انفاق كنند، نزد رسول خدا ص شدند، و عرضه داشتند ما نفهميديم اين نفقهاى كه مامور شدهايم از اموالمان در راه خدا بدهيم چيست؟ بفرما چه بايد بدهيم، خداى تعالى اين آيه را نازل كرد:(وَ يَسْئَلُونَكَ ما ذا يُنْفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ)، و قبل از اين آيه مسلمانان آن قدر انفاق مىكردند كه حتى مختصرى كه صدقه دهند و مالى كه غذايى براى خود فراهم كنند برايشان نمىماند.[٤] و نيز در الدر المنثور است كه از يحيى روايت شده كه گفت: من شنيدم معاذ بن جبل، و ثعلبه نزد رسول خدا ص شدند و پرسيدند: يا رسول اللَّه ما بردهدار و زن و بچهدار هستيم، بفرما از اموال خود چه مقدار انفاق كنيم؟ خداى تعالى اين آيه را نازل كرد كه:(وَ يَسْئَلُونَكَ ما ذا يُنْفِقُونَ قُلِ الْعَفْوَ).
و در كافى و تفسير عياشى از امام صادق ع روايت آمده كه فرمود: عفو به معناى حد متوسط است.[٥]
[١] تفسير قمى ج ١ ص ١٨٠
[٢] سوره دخان آيه ٤٩
[٣] فروع كافى ج ٥ ص ١٢٤
[٤] الدر المنثور ج ١ ص ٢٥٣
[٥] فروع كافى ج ٤ ص ٥٢