فقه مدیریتی
(١)
پیشگفتار
٩ ص
(٢)
مقدمه
١٣ ص
(٣)
1- فقه
١٥ ص
(٤)
2- مدیریت
١٥ ص
(٥)
3- فقه مدیریتی
١٦ ص
(٦)
4- جایگاه مدیریت
١٧ ص
(٧)
5- حوزه اختیارات مدیران
١٨ ص
(٨)
وجدان کاری
٢١ ص
(٩)
کاربرد عملی
٢٢ ص
(١٠)
چند استفتا پیرامون وجدان کاری
٢٤ ص
(١١)
انضباط
٢٦ ص
(١٢)
الف جنية معنوي
٢٧ ص
(١٣)
ب - جنبة ظاهري
٢٧ ص
(١٤)
انضباط مدیران
٢٨ ص
(١٥)
حیطه بندی قوانین
٣١ ص
(١٦)
الف قوانین و مقررات عمومی
٣١ ص
(١٧)
ب - قوانین و مقررات سازمانی
٣٤ ص
(١٨)
سلسله مراتب
٣٧ ص
(١٩)
وجوب شرعی
٣٨ ص
(٢٠)
سلسله مراتب و برادری
٣٨ ص
(٢١)
عزل و نصب
٤٠ ص
(٢٢)
عزل و نصب مشروع
٤٢ ص
(٢٣)
تشویق و تنبیه
٤٣ ص
(٢٤)
چارچوب تشویقات و تنبیهات
٤٥ ص
(٢٥)
مصلحت سازمان
٤٧ ص
(٢٦)
1- رعایت کامل قانون و مقررات سازمان
٤٧ ص
(٢٧)
2- کادرسازی
٤٨ ص
(٢٨)
3- ابتکار و نوآوری
٤٩ ص
(٢٩)
4- آسیب زدایی
٤٩ ص
(٣٠)
5-برنامه ریزی اصولی
٥٢ ص
(٣١)
6- مردم داری
٥٣ ص
(٣٢)
حقوق افراد
٥٤ ص
(٣٣)
1- پرداخت حقوق و مزايا
٥٥ ص
(٣٤)
2- تأمین حقوق معنوی
٥٦ ص
(٣٥)
3- پرهیز از ظلم و پایمال کردن حقوق نیروها
٥٧ ص
(٣٦)
قلمرو بیت المال
٦١ ص
(٣٧)
استفاده از بیت المال
٦٢ ص
(٣٨)
بهره وری مدیریتی
٦٤ ص
(٣٩)
بهره برداری شخصی
٦٧ ص
(٤٠)
پرهیز از اسراف و تبذیر
٦٨ ص
(٤١)
دقت در به کارگیری نیروی انسانی
٧٢ ص
(٤٢)
الف - گزینش صحیح
٧٢ ص
(٤٣)
ب چینش
٧٣ ص
(٤٤)
ج – بهره وری
٧٤ ص
(٤٥)
وقت بیت المال
٧٥ ص
(٤٦)
استفتائات از محضر مقام معظم فرماندهی کل قوا
٧٦ ص
(٤٧)
توصیه های امام امّت
٧٨ ص
(٤٨)
انواع ضمان
٧٩ ص
(٤٩)
الف - ضمان عقدي
٧٩ ص
(٥٠)
ب- ضمان قهری
٨٠ ص
(٥١)
قلمرو ضمان
٨٠ ص
(٥٢)
قصور و تقص
٨١ ص
(٥٣)
احکام قصور و تقصیر
٨٢ ص
(٥٤)
استفتائات
٨٢ ص
(٥٥)
اهم مصادیق ضمان مدیریتی
٨٤ ص
(٥٦)
1- امتناع از انجام وظیفه
٨٤ ص
(٥٧)
2- تصرف غیر قانونی
٨٥ ص
(٥٨)
3- اقدام یا اهمال خودسرانه
٨٥ ص
(٥٩)
4- جعل و تزویر
٨٦ ص
(٦٠)
چگونگی جبران خسارت
٨٧ ص
(٦١)
چند استفتا
٨٩ ص
(٦٢)
1- حفظ آبروی نیروها
٩٢ ص
(٦٣)
2- پرهیز از فحاشی و ناسزاگویی
٩٤ ص
(٦٤)
اقسام فحش
٩٥ ص
(٦٥)
قداست محیط کار
٩٥ ص
(٦٦)
3- رازداری
٩٧ ص
(٦٧)
حیطه بندی اسرار
٩٧ ص
(٦٨)
یک نکته
٩٩ ص
(٦٩)
4 پرهیز از غیبت و تجسس
١٠١ ص
(٧٠)
چند استفتا
١٠٢ ص
(٧١)
در حوزه مدیریت
١٠٣ ص
(٧٢)
تجسس
١٠٣ ص
(٧٣)
5- اجتناب از دروغ
١٠٥ ص
(٧٤)
دروغ های مجاز
١٠٦ ص
(٧٥)
توريه
١٠٧ ص
(٧٦)
6- برائت از چاپلوسان
١٠٩ ص
(٧٧)
روان شناسی چاپلوسی
١٠٩ ص
(٧٨)
فهرست منابع
١١١ ص

فقه مدیریتی - الهامی نیا، علی اصغر - الصفحة ١٤ - مقدمه

امير مؤمنان ٧ درحالى كه خود در رأس حكومت اسلامى قرار داشت و از اين رهگذر نظرات فقه اسلامى را تأمين مى‌كرد، به بخش خصوصى نيز چنين توصيه مى‌فرمود:

«مَعاشِرَ النَّاسِ الْفِقْهَ ثُمَّ الْمَتْجَرَ ...» [١]

اى مردم! نخست، فقه بياموزيد، سپس راه بازار پيش گيريد.

و نيز هشدار مى‌داد كه:

«مَنِ اتَّجَرَ بِغَيْرِ فِقْهٍ ارْتَطَمَ فِى الرِّبوا» [٢]

هر كس بدون آموزش فقه به تجارت بپردازد، به ربا آلوده مى‌گردد.

از اين روايات شريف، ضرورت آموزش فقه و نيز آموزش تخصّصى آن، به‌دست مى‌آيد؛ يعنى هر يك از اجزاى نظام بايد با مسائل فقهى مربوط به خود آشنا شوند و به آن عمل نمايند و مديران و مسؤولان نيز بايد ديدگاه اسلام را پيرامون شغل و جايگاه خويش بدانند و عمل كنند كه «فقه مديريتى» چنين محتوايى را در بردارد.

گر چه هدف ما، برآوردن نيازهاى فقهى فرماندهان و مسؤولان ارجمند سپاه بوده است؛ امّا رعايت حجم ساعات آموزشى و برخى محدوديت‌ها از يك سو و عدم اطلاع از همه نيازهاى فقهى مديريت- با توجّه به گستردگى مسؤوليّت‌ها- از سوى ديگر، مانع تحقّق آن هدف والا شد.

به هر حال، گام نخست- هر چند ضعيف- در اين راستا را اين مركز برداشت، به اميد اين‌كه مربّيان، دانشجويان، فرماندهان و مسؤولان، به‌ويژه مسؤولان محترم آموزش عقيدتى، ما را از رهنمودها، انتقادها و پيشنهادهاى اصلاحى، محروم نفرمايند.

مركز تحقيقات اسلامى‌

معاونت تدوين متون آموزشى و كمك‌آموزشى‌


[١] - بحارالانوار، ج ١٠٣، ص ١١٧

[٢] - همان، ص ٩٣