فقه مدیریتی - الهامی نیا، علی اصغر - الصفحة ١٠٥ - ٥- اجتناب از دروغ
تحقيق و پرس و جو در حد ضرورت، از محدوده تجسّس ممنوع، خارج است؛
استفتا- افرادى مىخواهند در نهادهاى انقلابى داخل شوند، تحقيقكنندگان ارگانها و نهادها در رابطه با بررسى سوابق افراد فوقالذكّر با توجّه به آيه (يا ايها الذين امنوا ... و لا تجسّسوا) تا چه حد مجاز به بررسى سوابق افراد مىباشند؟
ج- تحقيق در فرض مرقوم تا تحصيل اطمينان به صلاحيت شخص براى خدمت در نهادهاى انقلاب مشمول آيه شريفه مزبور نيست.
٥- اجتناب از دروغ
دروغ از كارهايى است كه دين، خرد، فطرت و عرف انسانى بر زشتى و ممنوعيت آن، اتّفاق نظر دارند و آثار ويرانگرى كه اين رذيله بر جامعه بشرى مىگذارد، قابل شمارش نيست. امام عسكرى ٧ فرموده است:
«جُعِلَتِ الْخَبائِثُ كُلُّها فى بَيْتٍ وَ جُعِلَ مِفْتاحُهَا الْكِذْبُ» [١]
همه پليدىها در خانهاى انباشته شده كه كليد آن، دروغ است.
آيات و رواياتى كه دروغ را زشت و ممنوع شمردهاند، بىشمار است، در اينجا سه روايت از امام على ٧ نقل مىكنيم كه بيشتر جنبه مديريتى دارد.
١- «ابْعَدُ النَّاسِ مِنَ الصَّلاحِ الْكَذُوبُ وَ ذُوالْوَجْهِ الْوَقاحِ» [٢]
فاسدترين مردم، دروغپرداز و شخصى است كه چهره خشن و بىشرم دارد.
٢- «مَنْ عُرِفَ بِالْكِذْبِ، قَلَّتْ الثِّقَةُ بِهِ» [٣]
هر كس به دروغگويى شهره گردد، اعتماد به او كاستى گيرد.
٣- «مَنْ كَثُرَ كِذْبُهُ قَلَّ بَهاؤُهُ» [٤]
هر كس دروغش افزون گردد، ارزشش كاهش يابد.
[١] - بحارالانوار، ج ٧٢، ص ٢٦٣
[٢] - شرح غررالحكم، ج ٢، ص ٤٧٠
[٣] - همان، ج ٥، ص ٣٩٠
[٤] - همان، ص ٢٢١