ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ١٧ - مكانيزم تربيتى عروسك باربى
اجتماعى است كه باربى در آن آفريده شده است. امروزه عروسك بزرگ باربى در هيأت يك دختر جوان حقيقى براى مقاصد مستهجن در فروشگاههاى غربى خريد و فروش مىشود. تعداد زيادى از هنرپيشهها و خوانندگان زن غربى با صرف هزينههاى زياد اندام و چهره خود را همچون باربى مىسازند تا مورد توجه عموم واقع شوند. امروزه باربى بر روى تمامى وسايل مورد استفاده كودكان و نوجوانان اعم از لوازم التحرير، لوازم بهداشتى و آرايشى، پوشاك، اسباببازى، لوازم تزئينى و ... حك شده است و حتى خوردنىهاى فانتزى كودكان مانند آدامس و شكلات نيز از حضور باربى بىنصيب نيستند. چه اينكه دخترها در سراسر جهان بايستى حضور مدل و الگوى غربى خود (باربى) را همواره در پيرامون خود حس كنند. مادران غربى مىپرسند: چرا دختران ما زودتر از آنچه كه بايد بالغ مىشوند؟ دليل اين بلوغ زودرس جنسى دختران ما در چيست؟
باربى و استراتژى فرهنگى آمريكا
از آنجا كه بنيان دكترين فرهنگى آمريكا بر «امانيسم» (بشر مدارى به جاى خدامحورى) است، طبيعى است كه سياستمداران و استراتژيستهاى فرهنگى آمريكا تلاش نمايند تا از طريق شيوهها و راهكارهاى مختلف بنيان فرهنگى خود را تقويت و آن را در آمريكا و سراسر جهان بسط و تسرّى دهند. يكى از اين شيوهها، تربيت دختران آمريكا و سراسر جهان با گزارههاى فرهنگى آمريكايى است. لذا به عنوان بهترين و كارآمدترين راه، اگر دختران ساير ملتها با «ارزش» هاى آمريكايى تربيت شوند، اين دختران، نقش همسران و مادران را در جوامع خودشان عهدهدار مىشوند، لذا مبتنى بر ارزشهاى آمريكايى، جامعهشان را اداره مىكنند و اين مهمترين كاركرد تهاجمى يك فرهنگ مهاجم است كه شهروندان ديگر ممالك را با ارزشهاى خود بپروراند.
اينگونه است كه باربى، در استراتژى فرهنگى آمريكا واجد بالاترين تأثيرها و ارزشگذارىهاست و در عرصه پدافند در برابر تهاجم فرهنگى عروسك باربى، مهمترين اقدام در گام نخست تبيين مخاطرات تربيتى و فرهنگى اين عروسك است. لذا هشدار و بصيرت بخشى در صدر اين اقدامات است.
مكانيزم تربيتى عروسك باربى
عروسك باربى بر خلاف ساير عروسكها كه تداعى كننده كودك بوده و داراى چهرهاى معصومانه مىباشند، يك زن بيست ساله آمريكايى با تمام مشخصات اندامى آن است كه با دقت فراوان طراحى و ساخته مىشود و با حضور تصاويرش در اكثر مايحتاج و ملزومات ضرورى كودكان و نوجوانان از قبيل لوازم التحرير، كيف، كفش، شكلاتها، ظروف، البسه، ساعت، وسايل شخصى و ... كه به بيش از دهها هزار مورد موجود در بازار (حتى داخلى) مىرسد، ملكه ذهنى كودكان و نوجوانان گرديده، خود را به آنان تحميل و موجب خريد عروسك مىگردد. خريداران باربى با خريد يك عروسك كارشان تمام نشده بلكه مجبورند تمام وسايل مكمل آن را از قبيل لباس خواب، وسايل حمام، مايوى شنا، لباس ميهمانى، وسايل آرايش و ... را كه همه ساله در چندين نوبت نيز تغيير مد داده و بازسازى و توليد مىشوند تهيه و همواره آن را به روز نمايند. بديهى است مدل لباس باربى و تمام آنچه كه تحت عنوان متعلقات عروسك عرضه مىشود مدل لباس و ساير وسايل مورد نياز دختران و زنان قرار گرفته و بدين صورت دختران مأنوس با اين عروسك با سليقه باربى (يا به قول دقيقتر با سليقه و خواست يك زن آمريكايى) بزرگ شده، در زمانى كه به سنّ انتخاب مىرسند دقيقاً داراى سليقهاى همانند باربى (يا يك زن آمريكايى) مىباشند. بنابراين هر آنچه در تمدن غرب براى انحطاط بشر توليد و عرضه مىشود، قبلًا ذائقه و احساس نياز به آن را با هزينه مصرفكنندگان به وجود آوردهاند كه پديده «باربى بيس» يكى از نمودهاى عينى در داخل كشور است كه متخصصان تربيتى و تغذيه داخلى با نگرانى فراوان از طريق رسانههاى جمعى در جستجوى راه حلّى براى آن و اطلاعرسانى به خانوادههاى ايرانى براى پيشگيرى و جلوگيرى از گسترش آن هستند. در شرايطى كه در صفحه نيازمندىهاى روزنامههاى صبح و عصر، آگهىهاى بسيار فريبندهاى با عبارات اغفالكننده دختران اين مرز و بوم را با وعده و وعيد فراوان به باربى شدن دعوت مىنمايند!!!
نبايد فراموش كرد كه تا اين لحظه، هيچ كشور و ملتى نتوانسته است در برابر باربى رقيبى ماندگار و جدى بتراشد و در اين عرصه كاملًا شكست نخورده باشد كه از جمله آن «عروسك سندى» در انگليس است.