ماهنامه موعود - مؤسسه فرهنگى هنرى موعود عصر - الصفحة ٤٤ - ٩ واگذار كردن برخى از مأموريت هاى ويژه
چه چيزى ديدارت را از ما به تأخير انداخت؟»
هنگامى كه عرض مىكند: كسى كه راهنماى من به سوى شما باشد را نيافتم. امام (ع) فرمودند: «نه، بلكه شما مشغول مالاندوزى شديد، بر مؤمنان مستضعف ستم روا داشتيد، صله رحم را كنار نهاديد و چه عذرى داريد؟» ٣٤
امام (ع) در توقيعى به وسيله شيخ محمد كوفى شوشترى، خطاب به مرجع وقت شيعيان، آيتالله سيد ابوالحسن اصفهانى مىفرمايند: «به او بگو: خودت را براى مردم در دسترس قرار بده. محل نشستنت را در دهليز خانهات انتخاب كن [تا مردم سريع و آسان با تو ارتباط داشته باشند] و نيازهاى مردم را برآور. ما يارىات مىكنيم». ٣٥
مرحوم آخوند ملاعلى همدانى (ره) نيز نقل كردند كه پس از انجام عملى جهت شرفيابى به محضر امام (ع) در عالم رؤيا شيخ عبدالكريم حائرى (ره) را مىبيند كه در يكى از خيابانهاى شهر راه مىرفت و فقراى زيادى به دنبال ايشان مىرفتند و از وى پول مىگرفتند. در آن حال، نگاه شيخ به آخوند همدانى مىافتد و مىگويد: «من از طرف حضرت بقي- ت الله، امام زمان (ع) دستور مىدهم كه به فقرا توجه نموده، آنها را دست خالى برمگردان».
مرحوم آخوند از همان وقت، به هر فقيرى كه از ايشان درخواست كمك مىكرد، كمك مىكردند و در پاسخ كسانى كه از تأمين بودجه آن مىپرسيدند، مىگفتند: «من مطمئنم كه امام زمان (ع) خودشان مسئول اين بودجه هستند و اين از بركت وجود آن حضرت است». ٣٦
همچنين آن حضرت (ع) در خلال تشرفات عالمان به محضر گرامىشان، آنان را از تمسك به شيوهها و روشهاى علمى غير از طريق اهلبيت (ع) منع نمودهاند. از آن جمله در مكاشفهاى كه در بيدارى براى عالم جليلالقدر مرحوم آيتالله ميرزا مهدى اصفهانى پس از توسّلات فراوان، در مورد پرسش از روشها و مسلكهاى مختلف فلسفى و عرفانى واقع شد، چنين پاسخ فرمودند كه: «جستجوى معارف، جز از راه ما خاندان [پيامبر]، مثل انكار نمودن ماست و خداوند مرا برپا داشته است و من حجت خدا- پسر حضرت عسكرى (ع)-
هستم». ٣٧
آن مرحوم، بعد از آن، خود بر مبناى قرآن و اهلبيت (ع) روش علمى، سلوكى جديدى را پايهگذارى كردند كه محتواى آن نزد برخى از شاگردان وى موجود است. ٣٨
٩. واگذار كردن برخى از مأموريتهاى ويژه
در جريان برخى از تشرفات و ديدارهاى علما با امام (ع)، آن حضرت، علاوه بر مواردى كه تاكنون بيان شد، مأموريتهاى ويژهاى را به ايشان واگذار نمودند. از جمله اين مأموريتها مىتوان موارد زير اشاره كرد:
الف- فرمان به شيخ مرتضى انصارى مبنى بر ماندن در كربلا و انجام فرمان امام (ع): ناقل اين جريان مرحوم آيتالله سيد على شوشترى، استاد اخلاق و عرفان شيخ است. وى نقل مىكند كه در يكى از سفرهايى كه از نجف اشرف به كربلاى معلّا مشرف شدند، به ترتيبى كه خود مىگويد، متوجه تشرف شيخ مرتضى به محضر امام زمان (ع) مىشود و حضرت، ايشان را مأمور امرى مىفرمايند و تا آن امر به انجام نمىرسد، اجازه خروج شيخ را از كربلا صادر نمىفرمايند.
امّا پس از آنكه سيد شوشترى از او درباره آن امر سؤال مىكند، ايشان پاسخ مىدهد كه از اسرار است. ٣٩
ب- فرمان به مرحوم آيتالله العظمى سيد ابوالحسن اصفهانى (ره) براى جلوگيرى از خلع لباس روحانيان: مرحوم آيتالله حاج مرتضى حائرى نقل كردند: زمانى كه رضا شاه پهلوى، دستور داده بود همه لباس متحدالشكل (: كت و شلوار و كلاه پهلوى) بپوشند، و روحانيان به شرط ارائه مدرك، از اين قانون معاف مىشوند؛ مرحوم سيد ابوالحسن اصفهانى (ره) تا حدّ امكان از دادن مدرك دريغ نمىكرد. از اين رو، يكى از علما در مورد اين امر، به آن مرحوم اعتراض كرد و گفت كه اين كار باعث سست شدن اجازههاى شما مىشود. مرحوم اصفهانى در جواب مىگويند:
دستور كتبى از امام زمان (ع) آمده است.
ج- نمونههاى ديگر: همچنين درباره موارد ديگر از اين قبيل مىتوان به دستور امام عصر (ع) نسبت به احداث مسجد مقدس جمكران در عالم بيدارى به حسن بن مثله جمكرانى و دستور مجدد آن حضرت (ع) به مرحوم قدرتالله لطيفى نسب،- مدير هيئت امناى مسجد- در خصوص بازسازى و توسعه آن مسجد مقدس اشاره كرد. بنا به نقل مرحوم لطيفى (ره)، خود در اين باره، امام (ع) ضمن دادن نقشه توسعه مسجد، از وى مىخواهند كه كار بازسازى را آغاز كند. همچنين در تشرفى ديگر، آن حضرت (ع) به مرحوم لطيفى امر مىفرمايند كه از مشهد به تهران بيايد و به تأسيس آموزشگاههاى اسلامى اقدام كند. ٤٠
در مجموع، راهنمايىها و ارشادات امام (ع) در ملاقاتها و ديدارها به گونههايى كه برشمرديم؛ جملگى مصاديقى از نحوه بهرهگيرى از وجوه امام غايب در عصر غيبت است و از طريق بررسى و تحليل جامع آنها، معناى «خورشيد پشت ابر» كه در روايات بيان شده، آشكارتر مىشود. چنانچه مشاهده مىشود، رهنمودهاى امام (ع) در تشرفات، همچون ديگر فرمايشات آن حضرت (ع) در توقيعات و پيامهاى مكتوب، نيازمند تحليلهاى اجتهادى و فقهى- در سطوح فردى و اجتماعى- است.
پىنوشتها در دفتر مجله موجود است.