زندگى نامه آيتاللّهالعظمى سيد محمدرضا گلپايگانى قدس سره به روايت اسناد - امامى، محمدمهدى - الصفحة ٧٨ - مواضع آيت الله گلپايگانى پيرامون فرهنگ استعمارى غرب و صهيونيستها
اصلىترين نسخهى نظام اسلامى معرفى مىكنند. در يك بررسى كلى- با توجه به شيوهى بيان وى در مباحث ولايت فقها و مواضع فقهى- سياسى ايشان، با عنايت به طرح ضرورت تشكيل حكومت اسلامى، ماهيت و منشأ مشروعيت آن در عصر غيبت و جايگاه رهبرى در يك نظام اسلامى و ارتباط آن با مردم، مىتوان در انديشههاى فقهى، سياسى وى به بررسى ولايت انتصابى فقيهان در نظام اسلامى و قلمرو حكومت پرداخت.
مواضع آيت الله گلپايگانى پيرامون فرهنگ استعمارى غرب و صهيونيستها
آيت الله گلپايگانى قدّس سرّه با وارد كردن فقه سياسى در مجموعهى فقه عملى اسلام، به تحليل و توصيف امور سياسى اجتماعى جامعهى اسلامى ايران پرداخته، آنگاه از طريق فقه سياسى به ارزيابى عمل سياسى مسلمانان مىپردازد. در مواضع سياسى- اجتماعى ايشان، فقه سياسى نوع رابطهى ميان مردم و نظام سياسى اسلام را تبين مىكند. آيت الله گلپايگانى قدّس سرّه با توجه به خصوصيات فرهنگى و زبانى جامعهى اسلامى به ارزيابى عمل سياسى مسلمانان پرداخته در اين باره چنين مىنويسد:
«اين چه مملكت اسلامى است كه آموزگار و دبيران نمىتوانند به طور آزاد اطفال را به تعاليم و عقائد دينى تربيت نمايند، كه صداى شكايت دانشجويش از جهت جهل به حقايق اسلام را يكى از دورترين نقاط دنيا بلند شود و به جايى نرسد؟
چرا هيأت حاكمه بر عواقب وخيم اين مطالب فكر نمىكند.»[١]
در فرهنگ ايرانى در زمان پهلوى به جاى اينكه تأكيد بر فقه مذهب جعفرى- از طهارت گرفته تا ديات كه ناظر بر ادارهى يك كشور، يك جامعه و ادارهى يك نظام است- بشود، تأكيد بر بخشهاى غير دينى، مىشد.
«در چنين موقعيتى كه مطبوعات، جرايد و وسايل انتشار اخبار در اختيار ملت مسلمان ايران نيست ... از پيشرفت تبليغات اسلامى جلوگيرى و ممانعت مىشود ... مقابل اراده و خواستههاى ملت ايستاده و به مقدسات اسلامى و
[١]. اسناد انقلاب اسلامى، ج ١، انتشارات مركز اسناد انقلاب اسلامى، تهران ١٣٧٤، صص ١١٢- ١١٦