زندگى نامه آيتاللّهالعظمى سيد محمدرضا گلپايگانى قدس سره به روايت اسناد - امامى، محمدمهدى - الصفحة ١٠٣ - آيت الله گلپايگانى قدس سره و قيام ١٥ خرداد ٢٤٣١ و زندانى شدن امام خمينى قدس سره
حوادث و محكوميت سياستهاى اجانب و اقليتهاى كثيف شد ...»[١]
سخنان كوبنده و افشاگرانهى مراجع قم، شاه را بيش از پيش نزد مردم تحقير و رسوا كرد. امام خمينى قدّس سرّه، اعتراضات گستردهاى از طرف مراجع قم و مردم ايران انجام گرفت، كه با شعارهايى بر ضد شاه و طرفدارى از امام خمينى قدّس سرّه همراه بود.
مأموران نظامى كه در نقاط مركزى و حسّاس قم و تهران مستقر بودند به روى تظاهرات كنندگان آتش گشودند؛ مردم نيز با چوب و سنگ به دفاع از خود برخاستند.
تظاهرات در آن روز و دو روز بعد نيز ادامه يافت و دهها نفر از مردم كشته و مجروح شدند. آيت الله گلپايگانى قدّس سرّه در رابطه با حادثهى ١٥ خرداد ١٣٤٢ و بازداشت امام خمينى قدّس سرّه، طى اعلاميهاى، اين اعمال رژيم را محكوم و آن را هتك حرمت از مقدسات اسلام و مذهب شيعه دانسته، فرمودند:
«مصائب جبرانناپذير اين دو روزه كه باعث هتك احترام مقدسات اسلام و مذهب شيعه گرديد بىنهايت موجب تأثر و تأسف است. اقدام هيأت حاكمه به توقيف شخصيت مبارزى مثل حضرت آيت الله خمينى .... و قتل جمع كثيرى از مردم مسلمان بىگناه، قلب مبارك حضرت ولى عصر- ارواحنا فداه- را جريحهدار و ملت شيعه را عزادار ساخت؛ «انا لله و انا اليه راجعون» ... مصادر امور مطمئن باشند كه اگر به بازداشت دستهجمعى علما و مراجع هم اقدام كنند، فتاوا و احكام آنان همچنان نافذ و بر هر مسلمان واجب الاتباع است و حريم احكام شرعيه مقامى نيست كه بتوان با زور و ايجاد محيط ارعاب در آن نفوذ كرد ....[٢]»
وى در اعلاميهى ديگرى به خاطر دستگيرى امام خمينى قدّس سرّه و قتل مردم چنين مىنويسند:
«در اين فاجعه، ملت ايران در درياى مصيبت غرق شد .... ما براى حفظ استقلال
[١]. همان، ص ١١٤.
[٢]. مركز اسناد انقلا اسلامى، پيشين، ص ١٢٢.