شرح اصول فقه - محمدى، على - الصفحة ١٨٧ - ٣- ظهور صيغه نهى در تحريم
ندارد بلكه هيئت«لا تفعل»وضع شده براى نسبت به خصوصى كه وابسته به سه طرف است:
متكلم،مخاطب،عمل
و نام آن نسبت،نسبت«زجريه»يا«ردعيه»است.
مولى«زاجر»است و عبد«مزجور»است و عمل«مزجور عنه».
و هميشه در همين معنا استعمال مىشود منتهى دواعى مولى از به كار بردن اين صيغه،مختلف است.گاهى به داعى استهزاست و گاهى به داعى زجر و ردع حقيقى و...و در هر مورد،صيغۀ نهى،مصداق آن امر خواهد بود.
٢.آيا صيغۀ لا تفعل ظهور در تحريم دارد يا غير آن؟
در مسئله پنج قول است:
١.ظهور در حرمت دارد.
٢.ظهور در كراهت دارد.
٣.مشترك لفظى است بينهما.
٤.وضع شده براى قدر مشترك بينهما كه مطلق طلب ترك باشد اعم از تحريمى و كراهتى.
٥.توقف.
جناب مظفر مىفرمايد:به نظر ما،همانطورى كه صيغۀ افعل ظهور در وجوب داشت،همچنين صيغۀ لا تفعل هم هرگاه مطلق بيايد و مجرد از هر قرينهاى باشد، ظهور در تحريم پيدا مىكند اما باز بحث مىشود كه:
منشأ اين ظهور چيست؟
بعضىها گفتند منشأ ظهور،وضع واضع است.
و بعضىها گفتند:منشأ ظهور،اطلاق و مقدمات حكمت است.
جناب مظفر مىفرمايد:به نظر ما،منشأ ظهور،حكم عقل است.
در باب اوامر،اگر مولى به انجام كارى امر مىكرد،ما مىگفتيم عقل،در باب اطاعت و عصيان،حكم مىكند كه اطاعت مولى واجب است و تو بايد از بعث او منبعث و از