١ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص

علوم حدیث - علوم حدیث - الصفحة ٣ - سرمقاله

 

جنسیت و حدیث

ترکیب دو واژۀ «جنسیت» و «حدیث»، به سه موضوع می‌تواند اشاره داشته باشد:

١. زن در آموزه‌های احادیث اسلامی (نگاه مذهبی و دینی)،

٢. سهم زنان در نگهداری و نشر حدیث (نگاه تمدنی)،

٣. تفسیرهای زنانه از حدیث (نگاه معرفت‌شناسانه).

موضوع اول، به این مسأله می‌پردازد که: احادیث اسلامی، چه تصویری از زنان در عرصه‌های مختلف تکوینی و تشریعی، فردی، خانوادگی و اجتماعی ارائه می‌دهند؟ آیا در این احادیث، تبعیض‌هایی میان زنان و مردان به چشم می‌خورد؟ آیا احادیث، دو گونه حقوق و اخلاق برای زنان و مردان به تصویر می‌کشند؟... و مطالبی از این دست.

در این مسأله تا کنون چند مقاله در فصل‌نامه به چاپ رسیده است:

- «تأملی در احادیث نقصان عقل زنان» (ش ٤، ٨١)،

- «دفاع از حدیث ـ ٤» (ش ٥، ص ٧٥)،

- «اخلاق و جنسیت» (ش ٤٩ ـ ٥٠، ص ٤٧).[١]

موضوع دوم، اشاره به نقش تمدنی زنان مسلمان دارد؛ بدین معنا که حدیث و دانش‌های وابسته به آن، یکی از عوامل مهمّ شکل‌گیری و گسترش تمدن اسلامی به شمار می‌رود و در این موضوع، جایگاه و سهم زنان در این عامل تمدّن‌ساز، بررسی و تحلیل می‌شود و مطالبی از این قبیل به بحث گذارده می‌شود: آیا زنان برای نشر و نگهداری حدیث، کاری کرده‌اند؟ تعداد احادیث نقل شده توسط زنان، چه‌قدر است؟ چه تعداد راویان زن در کتب تراجم و رجال، معرفی شده‌اند؟ و... .

در این زمینه نیز تاکنون مقالاتی در این فصل‌نامه به چاپ رسیده است که عبارت‌اند از:

١. سلسله مقالات «سهم زنان در نشر حدیث» (ش ٢٥ ـ ٣٢)،

٢. «حضور بانوان در نقل حدیث غدیر» (ش ٧، ص ١٦٢)،

٣. «زنان راوی حدیث امیر المؤمنین٧» (ش ١٢، ص ٧٠).[٢]


[١]. بجز اینها، کتب و مقالات پرشمار دیگری نیز در این زمینه منتشر شده است که به بخشی از آنها در ادامۀ همین مقاله اشاره خواهد شد.

[٢]. بجز این مقالات، کتب و مقالات متعدد دیگری نیز در تجزیه و تحلیل این موضوع، نگارش یافته است ( ر.ک: سهم زنان در نشر حدیث، مهدی مهریزی، ص ٢٩ – ٣٤).