مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٥ - فایده منطق

این است که ما قبلًا و لو اجمالًا با مسائل منطقی آشنا شده باشیم؛ ولی ما به طور اجمال در اینجا این مطلب را بیان میکنیم.

در اینجا لازم است «فکر» را تعریف کنیم، زیرا تا تعریف فکر به مفهومی که منطق در نظر دارد روشن نشود، ابزار بودن منطق برای فکر و به عبارت دیگر «خطا سنج» بودن علم منطق برای فکر، روشن نمیشود.

«تفکر» عبارت است از مربوط کردن چند معلوم به یکدیگر برای به دست آوردن معلوم جدید و تبدیل کردن یک مجهول به معلوم. در حقیقت تفکر عبارت است از سیر و حرکت ذهن از یک مطلوب مجهول به سوی یک سلسله مقدمات معلوم، و سپس حرکت از آن مقدمات معلوم به سوی آن مطلوب برای تبدیل آن به معلوم. لهذا در تعریف «فکر» گاهی گفته شده است:

«ترتیبُ امورٍ معلومةٍ لتحصیلِ امرٍ مجهول.»

گاهی گفته شده است:

«ملاحظةُ المعقولِ لتحصیلِ المجهول.»

و گاهی گفته شده است: