زهرى گويد: «عبد اللَّه بن عتبة بن مسعود» براى من روايت كرد كه «ابى بكر» قبل از نزول آيه تحريم قمار، با عده‌اى از مشركين مكه شرط بست و چيزى را در نزد آنان گذارد كه در ظرف هفت سال اگر سپاه فارس مغلوب نشده و روميان پيروز نگرديدند از آن شما باشد، اين خبر بگوش پيامبر ٦ رسيد حضرت به «ابى بكر» فرمود: چرا چنين گفتى زيرا- در وعده خداوند( فِي بِضْعِ سِنِينَ‌) داشت- و بضع سنين تا كمتر از ده سال را شامل ميشود و اتفاقاً نه سال بعد از نزول اين آيه سپاه روم بر سپاه فارس پيروز شده و آنان را از سرزمين بيت المقدس بيرون راندند، و آن سال جنگ حديبيه بود.

«ابو عبد اللَّه حافظ» باسناد خود از «ابن عباس» در تفسير اين آيه شريفه‌(الم غُلِبَتِ الرُّومُ) روايت كرده كه سپاه فارس با روميان بجنگ پرداخته پيروز شدند و پس چند سالى روميان بر آنان پيروز گرديدند و آنان را از سرزمين خود بيرون نمودند و در همان هنگام بود كه پيامبر ٦ و مسلمين با سپاه مشركين مكه روبرو بوده و- جنگ سختى بين آنان در گرفته بود- اما خداوند سپاه اسلام را بر بت‌پرستان مكه پيروز نمود همانطور كه سپاه اهل كتاب روم را بر فارسيان- كه در آن وقت آتش پرست بودند- غالب گردانيد. و با اين پيروزى روميان و سپاه اسلام، مسلمانان مسرور گشتند.

«عطيه» گويد از «ابى سعيد خدرى» راجع به تفسير و شأن نزول آيه سؤال كردم؟

پاسخ داد كه سپاه اسلام و رسول خدا ٦ با لشكر مشركين روبرو بودند و اتفاقاً در همان زمان روميان با سپاه فارس درگيرى داشتند، و خداوند در حجاز مسلمانان را پيروز نمود و در روم، روميان را فاتح گردانيد و بدينجهت مسلمين خوشحال شدند، و اين تفسير آيه شريفه‌(يَوْمَئِذٍ يَفْرَحُ الْمُؤْمِنُونَ بِنَصْرِ اللَّهِ) ميباشد.

«سفيان ثورى» گويد شنيدم كه پيروزى روميان در روز «جنگ بدر» بود و «مقاتل» نقل كرده كه در جنگ بدر چون مسلمانان بر لشكر بت پرستان مكه غالب شدند، همان وقت خبر رسيد كه روميان هم بر سپاه فارس غالب شدند و روايت شده‌