حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١٤١ - نگاهي نو به فضيلت اعتکاف از ديدگاه قرآن و اهلبيت

گردن ظهارکننده است، بر او نیز تکلیف می‌شود.

m.  نمونة دوم: قضای اعتکاف حائض

از معصومان ٨ نهي صريحي دربارة اعتكاف بانوان مشاهده نشده است. بانوان به علت عارض‌شدن حیض، نمی‌توانند معتکف شوند و اگر معتكف شدند نمي‌توانند اعتکاف خود را به پایان برسانند. اسلام چنين شرايطي را تدبير كرده و برای بهره‌ مندشدن بانوان از فضیلت اعتکاف، قضای مقدار باقي‌مانده را مشروع دانسته است. كليني; نقل كرده:

عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ فِي الْمُعْتَكِفَةِ إِذَا طَمِثَتْ قَالَ تَرْجِعُ إِلَى بَيْتِهَا وَ إِذَا طَهُرَتْ رَجَعَتْ فَقَضَتْ مَا عَلَيْهَا؛[٤٠١] امام‌صادق‌ ٧ دربارة زن معتکفی که خون حیض دیده فرمودند: که به خانه‌اش بازگردد و زمانی که طاهر شد به مسجد برگردد و آنچه بر گردنش است قضا کند.

n.  نمونة سوم: وجوب اعتكاف روز سوم

فقها اعتکاف روز سوم را برای کسی که دو روز در مسجد به اعتکاف گذرانده، واجب دانسته‌اند و یکی از مستندات این فتوا را روایتی از امام باقر ٧ قرار داده‌اند[٤٠٢] که شیخ کلینی; در کافی آورده است:

عَنْ أَبِي‌جَعْفَرٍ قَالَ: إِذَا اعْتَكَفَ يَوْماً وَ لَمْ‌يَكُنِ اشْتَرَطَ فَلَهُ أَنْ‌يَخْرُجَ وَ يَفْسَخَ الِاعْتِكَافَ وَ إِنْ أَقَامَ يَوْمَيْنِ وَ لَمْ‌يَكُنِ اشْتَرَطَ فَلَيْسَ لَهُ أَنْ يَفْسَخَ اعْتِكَافَهُ حَتَّى يَمْضِيَ ثَلَاثَةُ أَيَّامٍ؛[٤٠٣] امام باقر ٧ فرمودند زمانی که شخص یک روز را اعتکاف کرد و اگرچه هنگام نیت شرط خروج هم نکرده باشد، می‌تواند از مسجد خارج شود و اعتکافش را فسخ کند و اگر دو روز را در مسجد ماند و شرط خروج نکرده باشد، نمی‌تواند اعتکافش را رها کند تا روز سوم هم به پایان برسد.

هم‌چنین در روایتی دیگر از امام‌ صادق ٧ دربارة سه روز دوم پس از اتمام سه روز اول چنین آمده است:

وَ مَنِ اعْتَكَفَ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ فَهُوَ يَوْمَ الرَّابِعِ بِالْخِيَارِ إِنْ شَاءَ زَادَ ثَلَاثَةَ أَيَّامٍ أُخَرَ وَ إِنْ شَاءَ


[٤٠١]. کافی، ج٤، ص١٧٩.

[٤٠٢]. ر.ک: کشف‌الرموز، ج١، ص٣١٩.

[٤٠٣]. کافی، ج٤، ص١٧٧.