روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٥٨٣ - روزشمار جنگ سه شنبه ٢٩ شهریور ١٣٦٢ ١٢ ذیحجه ١٤٠٣ ٢٠ سپتامبر ١٩٨٣
مجلس و مقامات دیگر معتقدند که پس از آزادی خرمشهر، ایران در چنان موقعیت قوی قرار داشت که می توانست در راه حفظ مصالح و منافع ملت ایران جنگ را پایان بخشد. اما چنین امری صورت وقوع به خود نپذیرفت. ... گرچه ایرانیان جنگ را آغاز نکرده بودند، اما جنگ همانند مسئله گروگان گیری مایه تحکیم قدرت بسیار شد. ... برخی از ناظران بر این عقیده اند که اگر جنگ آغاز نمی شد و اگر صدام حسین دچار این خطای تاریخی نشده بود رهبری ایران دچار تفرقه شده و چه بسا که جمهوری اسلامی از هم پاشیده بود. دراین میان، هیئت های بسیار برای راه حل و رسیدن به صلح به ایران آمد و داوطلب میانجیگری شدند اما اقدامات هیچ یک از آنها ثمری به بار نیاورد؛ زیرا ایران برای پایان دادن به جنگ خواستار [تحقق] سه شرط اساسی است: غرامت جنگی، شناخت و مجازات متجاوز و سرنگونی صدام حسین. دو شرط نخست پذیرفتنی و اجرای آن برای طرف داران حکومت عراق در دنیای عرب چندان دشوار نیست، ولی در ورای این سخنان گذشته از سرپوش گذاشتن و یا حل وفصل مشکلات و مسائل داخلی به نفع جناحی که نیروهای بیشتر دارد و نیز سرگرم نگاه داشتن و بازسازی ارتش، یکی دیگر از هدف های ایران از ادامه جنگ صدور انقلاب است. به عقیده این گروه از ایرانیان پیروزبودن خود جذبه ای دارد که می تواند بسیاری را به سوی شیوه فکری آنان جلب کند و لذا اگر آنان بتوانند پیروز شوند دست جناح تندرو در درون حکومت باز خواهد بود تا در خارج طرف داران فراوانی بیابد و در داخل بر رقیبان پیروز آید. ... درهرحال، واقعیت این امر اینک این است که براثر آغاز جنگ که عراق مسئول آن و ادامه جنگ که ایران مسئول آن است، به گفته منابع مطلع، حدود دویست هزار تن کشته شده اند که سه چهارم آنها ایرانی و یک چهارم عراقی بوده اند که گذشته از آن چند صدهزار تن دیگر زخمی و اسیر شده اند. از این گذشته، به گفته یک خبرنگار خارجی که اخیراً از عراق دیدن کرده بود ویرانی های حاصله از جنگ در عراق بسیار است و برنامه های عمرانی دولت عراق تاحد زیادی به تعویق افتاده است. در ایران نیز ویرانی های حاصله از بمباران های عراقی چندان زیاد است که تنها سال های سال جبران آنها به طول خواهد انجامید و طبعاً بهره راستین نصیب کشورهایی خواهد شد که در بازسازی این ویرانی ها شرکت جویند. ...»[١]
ضمیمه گزارش٤٥٢: اظهارات فرماندهان لشکرهای ٣١، ١٧ و ٢٧ سپاه درمورد مشکلات منطقه عملیاتی والفجر٥
در گزارش امروز فرماندهان لشکرهای ٣١، ١٧ و ٢٧ سپاه که به عنوان مهم ترین عناصر عملیاتی والفجر٥ تحت امر قرارگاه نجف مشغول آماده سازی مقدمات اجرای عملیات دربندیخان هستند، سه مسئله عمده یعنی نبود جاده، صعب العبور بودن زمین منطقه برای تردد نیروها و نحوه تأمین آنها به عنوان مشکلات منطقه عملیاتی دربندیخان ذکر شد. در ادامه بخش هایی از اظهارات فرماندهان یگان های مزبور درج می شود.
- مشکلات جناح چپ عملیات (قرارگاه تاکتیکی نجف٢) به روایت مهدی باکری فرمانده لشکر٣١ عاشورا:
[١] همان، صص ١٣ - ٨، رادیو بی بی سی، ٢٩/٦/١٣٦٢.