عظیم و روزافزون و صادرات نفتی که به شدت کاهش یافته، از پایان دادن به جنگ مأیوس شده و امیدوار است تا با ویران ساختن یا آسیب رساندن به تجهیزات بسیار مهم نفتی ایران، اقتصاد آن کشور را تضعیف نماید. لیکن ایرانی ها که اطمینان دارند می توانند در یک جنگ فرسایشی غالب شوند، امیدوارند تا با تهدیداتشان مبنی بر ایجاد اخلال در تمام اقدامات نفتی خلیج [فارس] دیگر کشورها را وادار سازند تا عراق را از حمله به ترمینال های صادراتی نفت خام ایران، منصرف نمایند.»[١]

موضوع محاکمه اعضای حزب توده که در اواخر سال گذشته و اوایل امسال دستگیر و بازداشت شده اند همچنان ازسوی برخی رسانه ها دنبال می شود. دراین میان، تأثیر این مسئله بر روابط ایران و شوروی ازجمله مسائلی است که در کانون توجه قرار دارد.

دراین زمینه امروز اسدالله لاجوردی دادستان دادگاه انقلاب مرکز و مسئول زندانیان سیاسی، در مصاحبه ای با خبرگزاری فرانسه به سؤالات خبرنگار این خبرگزاری پاسخ داد.

لاجوردی در این مصاحبه با خودداری از اعلام زمان دقیق دادگاه اظهار کرد نوشتن اتهامات از یک هفته تا سه ماه کار دارد. به گزارش خبرگزاری فرانسه، لاجوردی «این گزارش را که کمونیست های بازداشتی حق دیدار خانواده هایشان را ندارند، تکذیب کرد و گفت همه زندانیان حقوق مساوی دارند و پس از پایان تحقیقات اولیه با آنها یکسان رفتار می شود.» وی همچنین، در پاسخ به سؤالی درمورد امکان حضور خبرنگاران خارجی به ویژه خبرنگار خبرگزاری فرانسه در جلسه محاکمه گفت: «این به روش فرانسه نسبت به ایران بستگی دارد و اگر وزارت امور خارجه اجازه بدهد تا آنجا که به ما مربوط می شود همه می توانند شرکت کنند.»

خبرگزاری فرانسه همچنین درباره محاکمه اعضای حزب توده و روابط ایران و شوروی به نقل از لاجوردی اعلام کرد: «سرکوب حزب کمونیست [توده] ایران به قصد گردن زدن بدترین دشمن ایران، شوروی انجام گرفت.»[٢]

در همین حال مجله میدل ایست اکونومیک دایجست (چاپ لندن)، در شماره امروز خود به طور مشخص به بررسی تأثیر محاکمه اعضای حزب توده در روابط ایران و شوروی پرداخت. این نشریه در مطلبی تحت عنوان "شوروی تلویحاً تلافی می کند" نوشت: «به نظر می رسد اتحاد شوروی تهدید مجازات اقتصادی را به عنوان تلاشی درجهت جلوگیری از محاکمه و زندانی شدن احتمالی اعضای حزب کمونیست طرف دار شوروی توده مطرح کرده باشد.» اکونومیک دایجست، در تشریح این رویکرد شوروی افزود: «شرکت روسی ناظر بر حمل و نقل ترانزیت به ایران در ماه ژوئیه، یک مالیات ٥/٧ درصدی بر کالاهایی که ازطریق راه آهن ترانزیت سیبری به ایران حمل می شوند تحمیل کرد. ... طی هفته های اخیر مسکو انتقاد از مقامات تهران را تشدید کرده است، تا حدی که آنان را به عنوان ساواکی خوانده و اعلام می دارد که رژیم اسلامی نمی تواند برپا بماند.

[١] اداره کل مطبوعات خارجی وزارت ارشاد اسلامی، بررسی مطبوعات جهان، شماره ٤٠٠، ١٧/٧/١٣٦٢، صص ١٢ - ١٠، به نقل از روزنامه میدل ایست تایمز، ١٢ سپتامبر ١٩٨٣.

[٢] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ١٧٨، ٢٣/٦/١٣٦٢، ص٤، تهران - خبرگزاری فرانسه، ٢١/٦/١٣٦٢.