روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٢٢ - روزشمار جنگ دوشنبه ٢١ شهریور ١٣٦٢ ٤ ذیحجه ١٤٠٣ ١٢ سپتامبر ١٩٨٣
١
درپی ابلاغ شبِ گذشته قرارگاه خاتم الانبیا(ص)، قرارگاه نجف مأموریت یافت عملیات والفجر٥ را در منطقه دربندیخان تا حداکثر یک هفته دیگر به مرحله اجرا درآورد.[١] ازاین رو امروز در جلسه ای که با حضور برخی فرماندهان قرارگاه خاتم الانبیا(ص) و فرماندهان قرارگاه نجف و لشکرهای تحت امر آن[٢] در گیلان غرب برگزار شد، طرح مانور، سازمان رزم و شناسایی های اخیر منطقه عملیاتی والفجر٥ مورد بررسی قرار گرفت.
در این جلسه به منظور تکمیل طرح مانور، دوباره بحث تعداد قرارگاه های عملیاتی منطقه دربندیخان مطرح شد. دراین زمینه فرمانده قرارگاه نجف دلایل ابلاغ عملیات با دو قرارگاه را «محدودیت زمان و وابستگی زیاد هدف های شمال طرح به هم و مسئله حفاظت و وابستگی به نور مهتاب و تسریع در عملیات» عنوان و پیشنهاد کرد که درصورت اجرای عملیات با سه قرارگاه، به علت حساسیت و نیاز سرتک به نیروی بیشتر و نیز وابستگی زیمناکوه به سرتک، مأموریت تصرف و تأمین کرگمل تا سرتک به لشکر٢٧ محمد رسول الله(ص) و ارتفاعات زیمناکوه، شاخ سورمر، شاخ شمیران و برددکان به لشکر١٧ علی بن ابی طالب(ع) محول شود. برخی فرماندهان نیز با بیان دلایلی نظیر گستردگی منطقه و عدم تسلط کافی، ضرورت استفاده صحیح از نیروی احتیاط و تفکیک دو منطقه سرتک و زیمناکوه برای تمرکز بیشتر روی جزئیات، موافق اجرای عملیات با سه قرارگاه بودند. درنهایت قرار شد برای چندمین بار، تعداد قرارگاه ها بررسی شود.
در ادامه این جلسه فرمانده لشکر٢٧ محمد رسول الله(ص) در ارزیابی مناطق شناسایی شده منطقه دربندیخان گفت: «ازلحاظ شناسایی بهترین جواب را ١. شاخ خشیک و سرتک، ٢. بمو ٣. زیمناکوه به ما داده است.» وی نوک زیمناکوه، تنگه کرگمل و تنگه سرتک را ازجمله نقاطی برشمرد که احتمال پاتک در آنها بسیار زیاد است. مرتضی قربانی فرمانده لشکر٥ نصر نیز در تأیید اظهارات ابراهیم همت، ضمن تشریح حساسیت های عملیاتی منطقه دربندیخان، موفقیت عملیات را در گرو تصرف ارتفاعات سرتک و بمو دانست و افزود: دراین صورت زیمناکوه و به تبع آن سد دربندیخان به عنوان هدف عملیات، تأمین خواهد شد و از شکست در عملیات جلوگیری می شود. سایر فرماندهان حاضر در جلسه هم این نظر را تأیید کردند. در همین حال محمدعلی جعفری عملیاتِ قرارگاه نجف را در موقعیت کنونی حساس و دشوار خواند و گفت: «به علت نداشتن جاده و عدم توان استفاده کافی از هلیکوپتر، سخت ترین جنگ را خواهیم داشت.» باتوجه به مشکلات مزبور در نشست امروز درباره انفجار تونل و تأسیسات سد دربندیخان توسط گروه های طرف دار ایران در این منطقه نظیر قیاده های موقت نیز بحث و تبادل نظر شد.[٣]
[١] سند شماره ٢٩٣/د مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: دفترچه ثبت جنگ راوی قرارگاه تاکتیکی حمزه در عملیات والفجر٤، محمدرضا دیانی، ١٣/٦/١٣٦٢ تا ٢٨/٧/١٣٦٢، ص١١٤.
[٢] این جلسه با حضور بشردوست نماینده فرماندهی کل سپاه در قرارگاه مقدم حمزه، محمد باقری اطلاعات - عملیات قرارگاه خاتم الانبیا(ص)، جعفری فرمانده قرارگاه نجف، امین شریعتی جانشین فرمانده قرارگاه نجف، حسن پور اطلاعات - عملیات قرارگاه نجف، حسین کلاه کج طرح و عملیات این قرارگاه، ابراهیم همت فرمانده لشکر٢٧ محمد رسول الله(ص)، زین الدین فرمانده لشکر١٧ علی بن ابی طالب(ع)، مرتضی قربانی فرمانده لشکر٥ نصر، مهدی باکری فرمانده لشکر٣١ عاشورا، نورعلی شوشتری، مهدی کیانی و حجت الاسلام مروج از دفتر نمایندگی امام تشکیل شد.
[٣] سند شماره ٢٧٥/د مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ، پیشین، صص ٧٠ - ٦١.