تاريخ حديث شيعه از آغاز سده چهاردهم هجرى تا امروز - وفايى، مرتضى - الصفحة ٥٩ - مرورى بر«سنن النبى صلى الله عليه و آله»
استدلالى را فرا گرفت.[١]
علامه طباطبايى، در سال ١٣١٤ ش، پس از يازده سال، به وطن بازگشت و مدّت ده سال به آبادانى و رونق منطقه سكونت خود (روستاى شادآباد) پرداخت. در اين مدّت، بعضى از رسالههاى علمى خود را نيز تأليف كرد و سرانجام در سال ١٣٢٥ ش، به دليل ناامنى منطقه آذربايجان، عازم قم شد. پس از استقرار در قم، ابتدا به تدريس تفسير قرآن در روزهاى تعطيل پرداخت[٢] و كم كم، دروس ديگر، از جمله شرح الأسفار الأربعة و ... را به راه انداخت. حاصل تلاش ايشان در شهر قم، دو اثر برجسته، يعنى تفسير الميزان و اصول فلسفه و روش رئاليسم و تربيت شاگردان برجستهاى چون شهيد مطهّرى، استاد محمّد تقى جعفرى و شهيد سيّد محمّد حسينى بهشتى است.
علّامه، پس از عمرى تلاش در راه تدريس و تأليف، عاقبت در ٢٤ آبان ١٣٦٠ در ٧٩ سالگى دار فانى را وداع گفت.
مرورى بر «سنن النبى صلى الله عليه و آله»
اين كتاب- كه از نگاشتههاى روزگار جوانى علامه طباطبايى است-، اوّلين بار در سال ١٣٥٤ ش، چاپ شد و سالهاى بعد، چندين بار تجديد چاپ گرديد و دست كم، سه ترجمه فارسى از آن، به همّت آقايان محمّد هادى فقهى، حسين استادوَلى و لطيف راشدى، تاكنون به انجام رسيده است.
محتواى كتاب، شامل بخشى از رواياتى است كه محدّثان در كتابهاى خود از آداب و سنن پيامبر اسلام نقل كردهاند و از آنجا كه به نظر علّامه، هيچ مكروه و مباحى از آن جهت كه مكروه و مباح است، از پيامبر صلى الله عليه و آله سر نمىزند، مؤلف، از آنها سخن به ميان نياورده است.
[١]. مجموعه مقالات و پرسش و پاسخها، ص ٣.
[٢]. مرزبان وحى و خرد، ص ٨٢- ٨٣.