بنا بر اين ، تحميد و تهليل و تكبير ، ريشه در تسبيح دارند و اين اذكار ، هر چند از نظر مفهومْ متفاوت اند ، ليكن از وحدت مصداقى برخوردارند و از اين رو ، به اين چهار ذكر در نماز ، «تسبيحات اربعه» اطلاق مى گردد . [١] همچنين در تسبيح فاطمه عليهاالسلام«تكبير» و «تحميد» ، تسبيح ناميده مى شوند . [٢]

اهمّيت ذكر «تسبيح»

افزون بر آنچه در تبيين حقيقتِ تسبيح گذشت ، آيات و احاديثى كه در باره فضيلت تسبيح [٣] و اوقات [٤] و ويژگى هاى آن آمده اند ، [٥] خصوصا اين ويژگى كه تسبيح ، جوهر و روح نماز، [٦] و خود ، نمازِ همه موجودات [٧] است ، حكايت از اهمّيت و نقش ويژه اى دارند كه اين ذكر در نظام هستى و سازندگىِ انسان و نزديك كردن او به آفريدگار جهان دارد . آثار و بركات اين ذكر ، به قدرى است كه احاديث اسلامى براى تبيين اهمّيت و ارزش امورى مانند : تعليم علم ، فضيلت روزه ، اندوهگين شدن براى مصايب اهل بيت عليهم السلام و ... ، پاداش آنها را به ثواب تسبيح ، تشبيه كرده اند . [٨]

[١] ر . ك : ص ٢٣٣ (تسبيحات چهار گانه) .[٢] ر . ك : ص ٢٤١ (تسبيحات فاطمه) .[٣] ر . ك : ص ٢١١ (فضيلت تسبيحگويى) .[٤] ر . ك : ص ٢٢٣ (اوقات تسبيح گفتن) .[٥] ر . ك : ص ٢٠٥ (ويژگى هاى تسبيح) .[٦] ر . ك : ص ٢٠٧ (گوهر نماز) .[٧] ر . ك : ص ٢٠٧ (نماز هر چيزى) .[٨] ر . ك : ص ٢٧٩ (چيزهايى كه ثواب تسبيح گويى دارند) .