دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ١٥
ليكن تكرار حوادث امّت هاى گذشته ، در تاريخ هاى ميانىِ امّت اسلامى خواهد بود ؛ زيرا امّت اسلامى ، فضايل و ويژگى هايى دارد كه در نهايت ، حق بر باطل پيروز خواهد شد. در حديث نبوى آمده : خَيرُ اُمَّتي أوَّلُها وآخِرُها ، وَفي وَسَطِها الكَدَرُ . [١] بهترينِ امّت من ، آغاز و پايانِ آن است ؛ ولى در ميانه اش ، تيرگى خواهد بود .
چهار . فضايل امّت اسلامى
در اين مجموعه، فضايل فراوانى براى امّت اسلامى آمده است ؛ مانند اين كه : شكل گيرى اين امّت ، به دعاى ابراهيم عليه السلام بوده ؛ امّت اسلامى، بهترين امّت است ؛ مشمول رحمت ويژه الهى است و براى جامعه بشر ، سودمند و فرخنده است. فضايل اين امّت ، سبب شده كه هر چند از نظر تاريخى پس از امّت هاى گذشته اند ، اما از نظر ارزشى ، بر آنها پيشى گرفته اند و لذا با عنوان «الآخرون السابقون (پسينيانِ پيشى گيرنده)» توصيف شده اند . در مورد فضايلى كه بدان اشاره شد ، دو سؤال قابل طرح است:
الف ـ اعتبار احاديث فضايل امّت اسلامى
سؤال اوّل ، اين است كه آيا سند احاديثى كه فضايل مختلفى را براى امّت اسلامى ذكر كرده اند ، از اعتبار لازم برخوردار است يا نه؟ پاسخ ، اين است كه قرآن كريم در آيات متعدّدى تصريح و تأكيد بر فضايل امّت اسلامى دارد، مانند: «كُنتُمْ خَيْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ . [٢]
[١] ر . ك : ص ١٣٣ (نقاط تشابه امّت ها).[٢] سبأ : آيه ٣٤ و ٣٥ و ر.ك: اعراف : آيه ٧٦ ـ ٨٨ .[٣] سبأ: آيه ٣١.[٤] اعراف : آيه ٧٥ .[٥] ر.ك : ص ٢١٢ ح ٣٩٥٢ .[٦] ر.ك : ص ٢١٢ ح ٣٩٥١ .[٧] آل عمران : آيه ١١٠ .[٨] بقره : آيه ١٤٣ .