انسان شناسى

انسان شناسى - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٨٦

الطَّيِّباتِ وَ فَضَّلْناهُمْ عَلى‌ كَثيرٍ مِمَّنْ خَلَقْنا تَفْضيلًا» «١» ما بنى آدم را گرامى داشتيم و آنان را در خشكى و دريا (بر مركبهاى راهوار) حمل كرديم، و از انواع روزيهاى پاكيزه به آنان روزى داديم، و بر بسيارى از آنهايى كه آفريديم، برترى بخشيديم. يعنى ما در سرشت انسانها استعدادها و لياقتهايى قرار داده، و به او امكاناتى (نظير نيروى تفكر و عقل و قدرت تصميم گيرى و اختيار و مانند آن) عطا كرديم كه در سايه آن بر بسيارى از موجودات مادى برترى پيدا كرده است، همچنين بر اثر استمداد از نيروى عقل و اختيار و آزادى، قدرت يافت تا به سفرهاى دريايى (هوايى و غير آن) بپردازد و از ميان روزيها، پاكيزه‌ترين و بهترين آن «٢» را برگزيند. تعريف كرامت تكوينى و فرق آن با فضيلت‌ از گفتار سابق استفاده مى‌شود كه كرامت تكوينى، يعنى آن دسته از شايستگيهاى ذاتى و استعدادهاى انسان كه مى‌تواند در معرض هدايت و تربيت تعاليم آسمانى پيامبران قرار گيرد، و باعث رشد و صعود انسان به مراتب كمال و مقامات والاى انسانى مى‌شود و انسان را تا سر حد فرشته‌شدن بالاتر از آن تعالى مى‌بخشد. بنابر اين، كرامت تكوينى، يعنى برخوردارى از شرافت وجودى نشأت گرفته از روح مقدس خدايى. در مورد تفاوت كرامت با فضيلت، نظرات گوناگونى از سوى مفسّران ارائه شده است. از ميان آنها نظر علامه طباطبايى بهتر و به واقع نزديكتر