انسان نيت خود را در عبادات و اعمال، خالص نكند، يا به آنها رنگ خدايى و دينى ندهد، نه تنها آن كارها و اعمال از ارزش دينى برخوردار نبوده و عبادت محسوب نمى‌شود، بلكه حتى عبادات متعارف دينى او نيز از هر گونه ارزش معنوى و مطلوبيت دينى بدور خواهد بود. با اين بيان نتيجه مى‌گيريم كه راههاى طاعت و بندگى محدود نبوده و داراى دامنه وسيع و ابعاد گوناگونى مى‌باشد. با اين حال در متون دينى روى برخى از اعمال دينى بخاطر اين كه راههاى بندگى در آنها ظهور وبروز بيشترى دارد، تأكيد زيادى شده است كه در اينجا به برخى از آ انسان شناسى ١٢٧ موانع رسيدن به بندگى حقيقى ..... ص : ١٢٢ نها اشاره مى‌كنيم: ١- نماز يكى از اعمال دينى است كه سفارش زيادى به آن شده و به عنوان ستون دين معرفى گرديده است. در صورتى كه نماز با تمام شرايط ظاهرى و باطنى‌اش انجام شود، كارهاى ديگر انسان را تحت تأثير قرار مى‌دهد و در نهايت انسان را به دورى از فحشاء و منكرات و بالاخره به قلّه رفيع تقوا مى‌رساند. قرآن كريم مى‌فرمايد: «وَ اقِمِ الصَّلاةَ لِذِكْرى‌» «١» و نماز را براى ياد من بپا دار. و در موردى اهميت دادن به نماز از اوصاف مردان الهى شمرده شده است: «رِجالٌ لاتُلْهيهِمْ تِجارَةٌ وَ لابَيْعٌ عَنْ ذِكْرِ اللَّهِ وَ اقامِ الصَّلاةِ وَ ايتاءِ الزَّكاةِ» «٢»