کتاب غناء - فقیهی، محسن - الصفحة ١٦٨ - ادله دیدگاه دوم

جامع افراد و مانع اغِیار نِیست.١

جمع مِیان اخبار

برخِی از فقها براِی رواِیاتِی ‌که بر جواز غناِی در قرائت دلالت دارد با اخبارِی ‌که بر تحرِیم غناء دلالت دارد، وجه جمعِی را بِیان کرده‌اند.

محقّق سبزوارِی رحمه الله در مقام جمع مِیان اِین دو گروه از رواِیات مِی‌گوِید: ممکن است جمع، به دو گونه باشد:

اول: رواِیات تحرِیم را حمل بر غِیرغناِی در قرآن کنِیم و رواِیاتِی که درباره غناِی در قرآن، حکم به حرمت کرده بود را حمل بر گونه‌اِی از قرائت قرآن به سبک‌هاِی غناِیِی کنِیم که وِیژه مجالس لهوِی باشد.

دوم: شکِّی نِیست که محور ادلّه تحرِیم، واژه «الغناء»، مفرد محلِّی به الف و لام است‌ و افاده عموم از آن، مبتنِی بر اِین است که قرِینه‌اِی بر اراده خاص وجود نداشته باشد؛ بنابراِین اگر بخواهِیم از «الغناء» شمول حکم حرمت را به تمام مصادِیق آن حتِّی غناِی در قرآن سراِیت دهِیم، نباِید قرِینه‌اِی بر اراده خاص و انصراف لفظ به برخِی از مصادِیقش در سخن وجود داشته باشد درحالِی‌که در رواِیات، قرِینه اراده خاص وجود دارد؛ زِیرا غناِی استعمال‌شده در رواِیات براِی مجالس غناِیِی است که در آن، لهو، فسوق و مشروبات، وجود دارد؛ بنابراِین حمل مفرد بر افراد شاِیع در آن زمان، بعِید نِیست.٢

نقد و بررسِی

نقد اول: قِید «لهو» در غناء، آورده شده و برخِی از مصادِیق غناء که مناسب مجالس لهو باشد، حرام است. اِین گونه از غناء اگر در قرآن محقّق شود، حرمت آن شدِیدتر است‌.

١ . مصباح الفقاهة، ج١، صص٣١٥ ـ ٣١٦.

٢ . کفاِیة الأحکام، ج١، صص٤٣٢ ـ ٤٣٣.