علوم قرآنى - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٩٥ - سورههاى مورد اختلاف

مدنى شمرده‌اند[١].

٢١. سوره قدر: برخى اين سوره را مدنى شمرده‌اند، زيرا در شأن نزول آن چنين آمده است كه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله در خواب ديدند بوزينه‌هايى بر بالاى منبر او رفته‌اند[٢]، در حالى كه پيامبر در مكه منبر نداشت. اين استدلال بسيار بى‌پايه است، زيرا لازمه ديدن منبر در خواب داشتن منبر نيست.

٢٢. سوره بيّنه: مكى بن ابى طالب اين سوره را مكى شمرده است‌[٣]، در حالى كه روايات ترتيب بر مدنى بودن آن اتفاق دارند.

٢٣. سوره زلزال: برخى اين سوره را به جهت لهجه تند آن مكى شمرده‌اند، ولى روايت ترتيب بر خلاف آن است.

٢٤. سوره عاديات: قتاده اين سوره را مدنى دانسته است و مستند او روايت ضعيفى است كه قابل اعتماد نيست‌[٤].

٢٥. سوره تكاثر: جلال الدين سيوطى اين سوره را به دليل شأن نزول آن درباره يهود مدنى دانسته است‌[٥]، ولى نه محتواى سوره و نه روايت وارده دلالتى بر اختصاص آن به يهود دارد.

٢٦. سوره ماعون: ضحّاك آن را مدنى شمرده است، ولى روايات ترتيب، بر خلاف آن است.

٢٧. سوره كوثر: گروهى مى‌گويند: اين سوره در مدينه در حال خواب بر پيامبر صلّى اللّه عليه و آله نازل شده است‌[٦]. اين مطلب صحيح نيست، زيرا هيچ آيه و سوره‌اى در خواب بر پيامبر نازل نشده است، مگر آن كه آيه يا سوره از پيش نازل‌شده‌اى را در خواب براى ايشان بازگو كرده باشند.

٢٨. سوره توحيد: سيوطى مدنى بودن اين سوره را ترجيح مى‌دهد[٧]، ولى‌

[١] ر. ك: الدر المنثور؛ ج ٦، ص ٣٥٧. تفسير طبرسى؛ ج ١٠، ص ٥٠١.

[٢] ر. ك: المستدرك؛ ج ٣، ص ١٧١.

[٣] ابو محمد مكى بن ابى طالب؛ الكشف عن وجوه القراءات السبع؛ ج ٢، ص ٣٨٦.

[٤] ر. ك: الدر المنثور؛ ج ٦، ص ٣٨٣. تفسير طبرسى؛ ج ١٠، ص ٥٢٧. تفسير طبرى؛ ج ٣٠، ص ١٧٧.

[٥] الاتقان؛ ج ١، ص ١٤.

[٦] تفسير طبرسى؛ ج ١٠، ص ٥٤٨.

[٧] جلال الدين سيوطى؛ لباب النقول در حاشيه جلالين؛ ج ٢، ص ١٤٧. الاتقان؛ ج ١، ص ١٤.