درآمدى بر نظريه نهادى - ايروانى، محمد جواد - الصفحة ١٢٠ - طبقه بندى ويژگيهاى نهادها (براساس ديدگاه صاحب نظران)
به شدت تحت تاثير محيط خود مىباشند. اين تاثير همواره نوعى فشار عقلايى نيست كه بر پيكره نهاد از سوى جامعه وارد شود، بلكه فشارهاى فرهنگى و اجتماعى از نوع باورهاى اعتقادى و نظام ارزشى است كه در فرآيند نهادى شدن موثر است.
- نهادها فاقد ا صول عام و قابل تعميم هستند در واقع نهاد با تاكيد بر روى شرايط محيطى، مقيد به زمان و مكان است. لذا تصميمهاى كه در تمام زمانها و مكانها صادق باشد با ويژگى نهادى همخوانى ندارد.
- آنچه كه ويژگى نهادى بودن را تثبيت مىكند مشروعيت است نه مطلوبيت و نشانه مشروعيت نيز پذيرش و مقبوليت همگانى است.
در واقع مىتوان گفت كه دو نوع محيط سازمانى متمايز وجود دارد. كه وجود پررنگ هريك از آنها موجب مطلوبيت و مشروعيت مىگردد. اين دو محيط عبارتند از محيطهاى فنى و نهادى «محيطهاى فنى»، محيطهايى هستند كه در آن سازمانها محصول يا خدمتى را توليد مىكنند كه در بازار مبادله كنند و براى عملكرد كارآ و مؤثرشان نيز پاداش مىگيرند. اينها محيطهايى هستند كه توسعه ساختارهاى عقلايى را تعريف نموده و به طور مؤثرى كار فنى را هماهنگ مىكنند. بيشتر سازمانهاى توليد و خدماتى در محيطهاى فنى عمل مىكنند. زمانيكه محيطهاى فنى بدرستى عمل كند موجب ايجاد مطلوبيت مىگردد.
برعكس، «محيطهاى نهادى» با اجراى مقررات و الزاماتى مشخص مىشوند كه سازمانها بايد به آنها گردن نهند تا مشروعيت و حمايت كسب كنند. در واقع محيطهاى نهادى بخاطر پىريزى ساختارها و فرآيندهاى صحيح و نه براى كميت و كيفيت صادرههايشان پاداش مىگيرند. سازمانها از جمله مدارس و بيمارستانهاى روانى در محيطهايى نهادى كه حاصل كار آنها متكى بر ارزش صادرههاى آنان به يك بازار رقابتى نيست، كار مىكنند. بنابراين هرچه محيط نهادى كه يك سازمان در آن كار مىكند قوىتر باشد، گرايش سازمان به سمت نهادى شدن و كسب مشروعيت بيشتر مىگردد. به عبارتى لازمه نهادى شدن كسب مشروعيت است نه مطلوبيت