بر خوان شراب نشسته باشد و بر شاعرى كه بر شعر خود بزنان عفيفه فحش گويد و بر آنها كه بخوش‌طبعى مادران يكديگر را فحش ميدهند و ايضا از حضرت امير عليه السّلام روايت كرده است كه شش كس‌اند كه سزاوار نيست سلام كردن بر آنها يهودى و نصارى و آنها كه نرد و شطرنج بازى ميكنند و آنها كه شراب ميخورند و بر بط و طنبور مى‌نوازند و آنها كه بمادران يكديگر دشنام ميدهند ببازى و شعر و ايضا از حضرت صادق عليه السّلام از پدرش روايت كرده است كه سلام نكنيد بر يهود و نه بر نصارى و نه بر گبران و نه بر بت‌پرستان و نه بر آنها كه بر خوانهاى شراب نشسته باشند و نه شطرنج باز و نه نرد باز و بر مخنث و بر شاعرى كه فحش بر زن محصنه ميگويد و نه بر نمازگذارنده زيرا كه نمازگذارنده نميتواند رد سلام كند و سلام او مستحبست و جوابش واجب است و نه بر كسى كه سود خورد و نه بر كسى كه بر غايط نشسته باشد و نه بر كسى كه در حمام باشد و نه بر كسى كه علانيه فسق كند و در باب نهى از سلام بر شطرنج باز مبالغه بسيار گذشت و در بعضى از روايات نهى از سلام شارب الخمر وارد شده است و راويان اكثر اين احاديث عامى‌اند و عامه از اين باب احاديث بطرق بسيار روايت كرده‌اند و بعضى را اعتقاد آنست كه كسى كه در بعضى از اين احوال سلام كند مثل حمام و وقت خطبه و در نماز جوابش واجب نيست و باين احاديث تخصيص آيه كريمه نمى‌توان كرد و اگر سلام كند مسلمان جوابش واجب است و نهى از سلام بر اين جماعت ممكن است محمول بر كراهت باشد يا كراهت واقعى يا بمعنى اقل ثوابا چنانكه ملا احمد اردبيلى هر دو را احتمال داده است و كراهت سلام در حمام وارد شده است كه در صورتى است كه لنگ نبسته باشد و بعضى از ائمه در حمام سلام كرده‌اند و مشهور آنست كه سلام كردن بر كسى كه نماز كند مكروه نيست و احاديث اختلافى دارد و دور نيست كه احاديث نهى محمول بر تقيه باشد و صاحب كنز العرفان گفته است كه سلام نبايد كرد بر كسى كه نرد و شطرنج بازى كند و كسى كه غنا و خوانندگى كند و كسى كه از روى لهو و لعب كبوتر پراند و هر كه مشغول بمعصيتى باشد و در كلام غير او نديده‌ام و دور نيست كه اگر بقصد نهى از منكر ترك سلام كند خوب باشد و گفته است بعضى از شافعيه و حنفيه گفته‌اند كه ساقط ميشود رد سلام هرگاه در حال خطبه باشد يا قرائت قرآن يا قضاى حاجت يا در حمام و اين ممنوع است زيرا كه واجب ساقط نميشود به سبب اشتغال به مندوبى بلى اقوى نزد من آنست كه مكروه است سلام بر نمازگذارنده زيرا كه بسا باشد كه او را مشغول گرداند از قيام بواجب كه رد كند يا ترك واجب اگر رد نكند اين قول و علت هر دو ضعيفند.

(يازدهم) در آداب سلام است سنت است كه سلام را بخطاب جمع بگويد چنانكه‌