حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١٣٥ - نگاهي نو به فضيلت اعتکاف از ديدگاه قرآن و اهلبيت

ذَنْبِهِ»؛[٣٨٠] کسی که از روی ایمان و با قصد قربت معتکف شود، گناهان گذشتة او بخشیده می‌شود. در این حديث، بخشش گناهان گذشتة معتکف، پاداش او بیان شده است. تأکید روايت بر خلوص نیت نيز همانند ساير عبادات است كه قصد قربت در آن شرط صحت عمل به شمار می‌آید.[٣٨١]

 نمونة چهارم: موجب دوری از آتش جهنم

از پيامبر ٩ نقل شده:

مَنْ إعْتَكَفَ يَوْمَاً إبْتِغاءَ وَجْهِ الله جَعَلَ اللهُ بَيْنَهُ وَ بَيْنَ ألْنّارِ ثَلاثَ خَنادِقَ کُلُّ خَندَقِِ أبْعَد مِمّا بَيْنَ الْخافَقَيْنِ؛[٣٨٢] کسی که یک روز را به قصد تقرب به خداوند معتکف شود، خدا بین او و آتش دوزخ سه خندق قرار می‌دهد که اندازة هر کدام، از فاصلة بین خاور و باختر بیشتر است.

در این روایت به یکی از ثمرات اُخروی اعتکاف اشاره شده که فاصله‌گرفتن معتکف از آتش جهنم و جایگاه عذاب است. نكتة جالب اين‌كه ميزان فاصله معتكف از آتش، بیش از فاصلة خاور و باختر بیان شده است.

b.     جمع‌بندی دستة اول روایات: در این دسته از روایات، پاداش‌هایي براي اعتکاف بیان شده و در ضمن بیان ارزش اعتکاف، به زمان و مکانی که بر این جايگاه می‌افزاید اشاره شده است؛ مانند دهة آخر ماه رمضان و یا مسجدالنّبی.

٢.      روایاتی که اعتکاف را میزان سنجش ثواب اعمال ديگر قرار داده‌اند

بخش عمده‌ای از روایاتِ مربوط به فضیلت اعتکاف، به صورت مستقیم فضیلتی را برای آن بیان نکرده‌اند، بلكه اجر برخی اعمال، مانند برآورده کردن حاجت برادر دینی را معادل یک یا چند اعتکاف قرار داده و يا ثواب آن عمل را برتر از اعتكاف شمرده‌ و به این وسیله مردم را به انجام این اعمال تشویق كرده‌اند. از این دسته روایات، اهمیت و فضیلت فراوان اعتکاف روشن می‌شود و اگر چنین نبود معصومان ٨ از آن برای ایجاد انگیزه در انجام دیگر عبادات استفاده نمی‌کردند. در ادامه به چند نمونه از این روایات اشاره مي‌شود.


[٣٨٠]. الجامع‌الصغیر، ج٢، ص٥٧٥ و كنز‌العمال، ج ٨، ص٥٣٠، ح٢٤٠٠٧؛ هر دو به نقل از: الفردوس،

[٣٨١]. ر.ک: وسیلةالوصول، ص٢٠٦.

[٣٨٢]. المعجم‌الاوسط، ج٧، ص٢٢١.