٣٩٤.تهذيب الأحكام ـ به نقل از عقبة بن عامر جُهَنى ـ: چون «نام پروردگار بزرگت را به پاكى بستاى» نازل شد ، پيامبر خدا به ما فرمود : «آن را در ركوع خود قرار دهيد . و چون «نام پروردگار برترت را به پاكى بستاى» نازل شد ، پيامبر خدا به ما فرمود : «اين را در سجود خود قرار دهيد» .

٣٩٥.الكافى ـ به نقل از اَبان بن تَغلِب ـ: بر امام صادق عليه السلام در آمدم . به نماز ايستاده بود . شمردم . ديدم در ركوع و سجود ، شصت تسبيح گفت .

٣٩٦.الكافى ـ به نقل از ابو بكر حَضرَمى ـ: امام باقر عليه السلام فرمود : «مى دانى حدّ ركوع و سجود چيست؟» . گفتم : خير . فرمود : «در ركوع ، سه مرتبه مى گويى : پاكا پروردگار بزرگ من ، و ستايش ، او را! و در سجود نيز سه مرتبه مى گويى : پاكا پروردگار برين من ، و ستايش ، او را! . پس هر كه يكى كم بگويد ، يك سومِ نمازش را كم كرده است، و هر كه دو تا را كم بگويد ، دو سومِ نمازش را كم كرده است ، و هر كه اصلاً تسبيح نگويد ، او را نمازى نيست» .

ه ـ در پىِ سجود

قرآن

«و بر آنچه مى گويند ، شكيبايى كن، و پيش از بر آمدن آفتاب و پيش از فرو شدن آن ، به ستايش پروردگارت ، [او را] تسبيح گوى . و پاره اى از شب و به دنبال سجود [ به صورت تعقيب و نافله ] ، او را تسبيح گوى» . [١]

[١] «وَ سَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ ... » ، امر است به تنزيه خدا از آنچه در وصفش مى گويند ؛ تنزيهى همراه با سپاس و ستايش . خلاصه اش، اثبات افعال نيكو براى خداوند و نفى هر گونه عيب و نقصى از اوست . تسبيح پيش از طلوع آفتاب ، قابل انطباق بر نماز صبح است . تسبيح پيش از غروب ، قابل انطباق بر نماز عصر يا بر نماز عصر و ظهر ، هر دو ، است ... . «وَ مِنَ الَّيْلِ فَسَبِّحْهُ وَ إِدْبَـرَ السُّجُودِ ؛ يعنى پاسى از شب ، او را تسبيح گوى» ، بر نماز مغرب و عشا ، قابل انطباق است . «إِدْبَـرَ السُّجُودِ» : ادبار ، جمع «دبر» است و «دَبر» ، نقطه پايان يك چيز و پس از آن را گويند . گويا مراد از «إِدْبَـرَ السُّجُودِ» ، بعد از نمازهاست ؛ زيرا سجود ، آخر ركعت نماز است . بنا بر اين ، بر تعقيبات پس از نماز ، منطبق است .