احكام شريعت پيرامون حيات طيبه

پیشگفتار

امنيت در زندگى اسلامى

1 - امنيت؛ آرامش روانى

2 - امنيت و آرام گام برداشتن(يا روش متعادل)

3 - امنيت و بيم

4 - امنيت اجتماعى دورى از ستم و احترام به حقوق ديگران

5 - توحيد و حاكميت امنيت و آرامش

6 - امنيت علمى و فرهنگى

سخن پايانى

عدالت در جامعه اسلامى

1 - برپاداشتن عدل

2 - عدالت در عرصه سياست

3 - عدل در مسؤوليت و پاداش

4 - عدالت در عرصه اقتصاد

زيان رساندن به ديگران

استفاده از حق خود و ستم به ديگران

قرض و ربا

5 - عدالت در خانواده

6 - عدالت در عرصه قضاوت

صلح و آرامش هدف مؤمنان

1 - صلح پيشاز ستيز

2 - آرامش در خانه و خانواده

3 - سلام، درود مؤمنان

4 - سلام بر پيامبران

قانونگذارى و دادگرى حق مدار

1 - حكم الهى

2 - حاكم حقيقى كيست؟

3 - فراگيرى احكام

4 - حاكم پيراسته

5 - حكم فقهاى عادل

قصاص، امنيت و عدالت

1 - قصاص نفس

2 - قصاص اندامها

3 - قصاص در حرمت شكنيها

حرمت نفس

1 - ارزش حيات

2 - پيشگيرى از جنايت قتل

3 - جنايت كشتن فرزندان

اركان گناه

1 - آگاهى، شرط مسؤوليت است

2 - بىگناهى وبراءت انسان

حفظ و پاسدارى

1 - دفاع مشروع

2 - دفاع از حرمتها و حقوق ديگران

3 - دژهاى استوار

احكام خوردنيها و آشاميدنيها

1 - تغذيه و ارزش زندگى

2 - اصل حليت غذاها

الف بهرهبردارى از آنچه در زمين قرار دارد

ب روزى حلال و پاكيزه

ج آداب غذا خوردن

نخست - تغذيه، پرهيزگارى و نيكوكارى

دوم - تغذيه، لذت و تندرستى است

سوم - تغذيه، پيوندى اجتماعى

چهارم - غذا و تدبير معيشت

احكام خانه و مسكن

1 - مصونيت از خطرها

2 - وسعت، نور خورشيد، هواى پاك

3 - پوشيدگى و آرامش

4 - زيبايى و آراستگى خانه

5 - سادگى و دورى از زيادهروى

6 - جاى مناسب

7 - ذكر و پيراستگى

8 - سود و بركت

9 - هميارى و مهربانى

10 - جايى براى علم آموزى و تربيت

11 - آداب والا

آداب ورود به خانه

آداب خواب و شب زندهدارى

چه هنگام خوابيدن درست است؟

چگونه بخوابيم؟

احكام تندرستى و سلامتى

نخست احكام تندرستى

1 - حفظ جان و اعضا

2 - تندرستى و زيان و ضرر

3 - بهداشت عمومى و فساد

4 - بهداشت عمومى و حيات طيبه

5 - بالاترين مراتب بهداشت فردى

دوم - سلامتى و بهداشت، حق طبيعى انسان

احكام آموزش

احكام دوستى و مودت

احكام روابط ميان مؤمنان

1 - محبت و ارزشهاى مادى

2 - روابط ميان نسلى

3 - روابط برادرانه و اصلاح

4 - احترام متقابل

احكام صله رحم

1 - محوريت پيوند ولايى

2 - پايه مدنيت

احكام قيمومت

سرپرستى خانواده

مرزهاى سرپرستى

مسؤوليت قانونى

احكام فرزندان

1 - ازدواج و ازدياد نسل

2 - محافظت از نسل

3 - زينت زندگى

الف - مسؤوليت بدن

ب - مسؤوليت عقل

ج - مسؤوليت دل

4 - فرزندان؛ وسيله آزمايش

الف - روزى حلال، موفقيت در آزمايش

ب - پرهيزگارى در پيوندها

ج - راه دورماندن از كبر و سركشى

احكام شريعت پيرامون حيات طيبه - مدرسى، سيد محمد تقى - الصفحة ٢٤١ - نخست - تغذيه، پرهيزگارى و نيكوكارى

٤- همچنين مؤمنان بر سر غذا و پايان آن، به دعا مى‌پردازند. پيامبر اكرم صلى الله عليه و آله هرگاه دست مباركشان را به سوى غذا مى‌بردند، مى‌فرمودند:

«بسم اللَّه، بارك لنا فيما رزقتنا وعليك خلفه» [١].

«بنام خدا، ما را در آنچه روزيمان كردى بركت ده و طعامى جايگزين اين طعام بفرما.»

از امام صادق عليه السلام نيز نقل شده كه پس‌از غذا خوردن مى‌فرمود:

«الحمد للَّه‌الذي أطعمنا في جائعين، وسقانا في ظمآنين، وكسانا في عارين، وهدانا في ضالّين، وحملنا في راجلين، وآوانا في ضاجّين، واخدمنا في عانين، وفضّلنا على كثير من العالمين» [٢].

«سپاس خدايى را كه ما را در ميان گرسنگان روزى داد، و در ميان تشنگان سيراب ساخت و در ميان برهنگان پوشانيد و در ميان گمراهان هدايت كرد و در ميان پياده روان حمل كرد و در ميان غوغائيان پناه داد و در ميان رنج كشيدگان ما را خدمتكار داد و ما را بر بسيارى از مردم جهان برترى بخشيد.»

٥- از آنجا كه خوان غذا در مظانّ تبديل شدن به وسيله‌اى براى فخرفروشى وغرور قرار دارد، مؤمنان بر سر آن چون بندگان مى‌نشينند تا غرور و تعصّب و خودخواهى را در خود بشكنند. اميرمؤمنان حضرت على عليه السلام دراين باره فرموده‌اند:

[١] - مستدرك الوسايل، ج ١٦، باب ٥٢، ص ٢٧٩.

[٢] - همان، ج ١٥، باب ٢٦، ص ٢٧٥.