مام حسن علیه‌السلام در پاسخ به پرسش‌های پادشاه روم پیرامون فاصله‌ی بین ایمان و یقین فرمود:
قال علیه‌السلام:
اربع اصابع، الایمان ما سمعناه و الیقین ما رأیناه [١] .
امام حسن علیه‌السلام فرمود:
(چهار انگشت «به مقدار فاصله‌ی چشم و گوش»، ایمان آن است که بشنوی، و یقین آن است که ببینی.)
و در حدیث دیگری آمده است:
اصمعی روایت کرده است که امام علی بن ابی‌طالب علیه‌السلام از فرزندش امام حسن علیه‌السلام پرسید: بین ایمان و یقین چقدر فاصله است؟.
قال علیه‌السلام:
أربع أصابع. قال: و کیف ذلک؟ قال: الایمان کل ما سمعته أذناک و صدقة قلبک، و الیقین ما رأته عیناک فأیقن به قلبک و لیس بین العین و الأذنین الا أربع أصابع [٢] .
امام حسن علیه‌السلام فرمود:
(چهار انگشت. حضرت علی علیه‌السلام فرمود: چگونه چنین است؟ امام حسن علیه‌السلام فرمود: ایمان آن است که گوش‌هایت بشنود و دلت تصدیقش کند و یقین آن است که چشمانت ببیند و دلت بدان یقین یابد و میان چشم و گوش‌ها جز چهار انگشت [فاصله] نیست.
و در حدیث دیگری آمده است:
امام علی بن ابی‌طالب علیه‌السلام از امام حسن و امام حسین علیهماالسلام پرسید: فاصله‌ی بین ایمان و یقین چقدر است؟. هر دو ساکت ماندند. امام علی علیه‌السلام به امام حسن علیه‌السلام فرمود: ای ابامحمد تو پاسخ بده. امام حسن علیه‌السلام عرض کرد:
قال علیه‌السلام:
بینهما شبر. قال: و کیف ذاک؟ قال: لأن الایمان ما سمعناه بآذاننا و صدقناه بقلوبنا، و الیقین ما أبصرناه بأعیننا و استدللنا به علی ما غاب عنا [٣] .
امام حسن علیه‌السلام فرمود:
(فاصله‌ی آن دو یک وجب است. علی علیه‌السلام فرمود: چگونه چنین است. عرض کرد: زیرا ایمان آن است که به گوش‌های خود بشنویم و به دل‌های خود آن را تصدیق نماییم، اما یقین آن است که با چشمان خود آن را ببینیم و به وسیله‌ی آن به آنچه که از ما پنهان است، استدلال نماییم.)

[~hr~]پی نوشت ها:
(١) مناقب ابن‌شهرآشوب، ج ٤، ص ١٣.
(٢) ١- ذخایر العقبی، ص ١٣٨ (حدیث ذخایر مشابه حدیث فوق است.)
٢- عقد الفرید، ج ٧، ص ٢٦٠.
٣- فضایل الخمسه، ج ٣، ص ٣١٠.
٤- مسند امام مجتبی علیه‌السلام، ص ٧٢٩، ح ٩٩.
(٣) ١- بحارالأنوار، ج ٦٧، ص ١٨٢.
٢- مشکاة الأنوار، ص ٤٨، ح ١٧ / ٣٤.