دانشنامه امام حسن علیه السلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٣٢٠ - تعریف سیاست
تعریف سیاست
از امام حسن علیهالسلام دربارهی سیاست سؤال شد. در پاسخ فرمود:
هی
ان ترعی حقوق الله و حقوق الأحیاء و حقوق الأموات، فأما حقوق الله: فاداء
ما طلب، و الاجتناب عما نهی، و اما حقوق الأحیاء: فهی ان تقوم بواجبک نحو
اخوانک، و لا تتأخر عن خدمة أمتک، و ان تخلص لولی الأمر ما أخلص لأمة و أن
ترفع عقیدتک فی وجهه اذا ما حاد عن الطریق السوی و اما حقوق الأموات، فهی
ان تذکر خیراتهم و تتغاضی عن ساوئهم، فان لهم ربا یحاسبهم [١] .
(سیاست
آن است که حقوق خداوند، و حقوق زندهها، و حقوق مردهها؛ را رعایت کنی.
اما حقوق خداوند، پس عبارت است از انجام آنچه که خواسته خداوند است. و
پرهیز از آنچه که او نهی کرده است.
و اما حقوق زندهها آن است که به وظیفهی خود در برابر برادرانت عمل کنی و از خدمت امت
خویش
بازنمانی و تا زمانی که ولی امر مسلمین با امت خود صادق است، با او صادق
باشی و هنگامی که وی از راه راست منحرف شد، عقیدهات را رودر روی او اظهار
کنی و اما حقوق مردگان: این است که نیکیهای آنان را یاد کنی و از
بدیهاشان چشم بپوشی، چرا که آنها را پروردگاری است که از آنان حساب کشی
میکند.)
(١) موسوعة المصطفی و العترة، ج ٥، ص ١١٩ به نقل از حیاة الامام الحسن بن علی علیهالسلام، للقرشی، ج ١، ص ١٤٣.