دانشنامه امام حسن علیه السلام - جمعی از نویسندگان - الصفحة ٢٠٩ - پنج درس ارزنده و آموزنده
پنج درس ارزنده و آموزنده
١ - روزی معاویه، امام حسن مجتبی علیه السلام را مورد خطاب قرار داد و گفت: من از تو بهتر و برتر هستم.
حضرت فرمود: آیا دلیل و شاهدی بر مدّعای خود داری؟
معاویه
پاسخ داد: بلی؛ چون اکثریت مردم موافق با من هستند و اطراف من رفت و آمد
دارند، در حالی که هیچ کسی با تو نیست مگر افرادی اندک و ناچیز.
امام مجتبی علیه السلام اظهار داشت: افرادی هم که اطراف تو قرار گرفته اند، دو دسته اند:
یک دسته فرمان بر و مطیع، و دسته ای ناچار و مضطرّ می باشند.
پس
آن هائی که از روی میل و رغبت پیرو تو می باشند، همانا مخالف خدا و رسول و
معصیت کار هستند؛ و آن هائی که از روی ناچاری با تو می باشند، در پیشگاه
خدا معذور خواهند بود.
سپس افزود: ای معاویه! من نمی گویم از تو بهترم،
زیرا فضایل پسندیده ای در تو وجود ندارد، همان طوری که خداوند تو را به
جهت کارهایت از فضائل و معنویت پاک گردانده است؛ و مرا از زشتی ها و رذائل
پاک و منزّه ساخته است.[١] .
٢ - در روایات متعدّدی وارد شده است:
هرگاه
امام حسن علیه السلام می خواست وضوء بگیرد و آماده نماز شود، رنگ چهره اش
دگرگون و زرد می گشت و لرزه بر اندامش می افتاد، و چون علّت آن را پرسیدند؟
فرمود: در حقیقت هر که بخواهد به درگاه خداوند متعال برود و با او سخن و راز و نیاز گوید باید چنین حالتی برایش پیدا شود.[٢] .
٣
- روزی حضرت امام مجتبی علیه السلام مشغول خوردن غذا بود، که سگی نزدیک آن
حضرت آمد، حضرت یک لقمه خود تناول می نمود و یک لقمه نیز جلوی سگ می
انداخت.
اصحاب گفتند: یابن رسول الله! سگ حیوانی کثیف و نجس است، اجازه فرما آن را از این جا دور کنیم؟
امام
علیه السلام فرمود: آزادش بگذارید، این سگ گرسنه است و من از خدا شرم دارم
که غذا بخورم و حیوانی گرسنه به من نگاه ملتمسانه کند و محروم بماند.[٣] .
٤ - به نقل از زید بن ارقم آورده اند:
روزی پیغمبر اسلام صلی الله علیه وآله در مجلسی هفت عدد سنگ ریزه در دست خود گرفت؛ و در دست حضرت تسبیح گفتند.
آن گاه امام حسن مجتبی علیه السلام، نیز آن سنگ ریزه ها را در دست گرفت و نیز تسبیح خدا گفتند.
پس
بعضی افراد حاضر در مجلس، همان ریگ ها را در دست گرفتند؛ ولی هیچ کلمه ای و
حرفی از آن ها شنیده نشد، هنگامی که علّت آن را سؤال کردند؟
حضرت فرمود: این سنگ ریزه ها تسبیح خدا نمی گویند، مگر آن که در دست پیامبر و یا وصی او باشد؛ و اراده تسبیح نماید. [٤] .
٥ - بسیاری از مورّخین و محدّثین حکایت کرده اند:
روزی امام حسن مجتبی صلوات الله علیه در میان جمعی از اصحاب، مارهائی را به نزد خود فرا خواند.
و آن ها را یکی پس از دیگری می گرفت و بر اطراف مچ دست و گردن خود می پیچید؛ و سپس رهایشان می نمود تا بروند.
همین
بین شخصی از خانواده عمر بن خطّاب - که در آن مجلس - حضور داشت، گفت: این
که هنر نیست، من هم می توانم چنین کاری را انجام دهم؛ و یکی از مارها را
گرفت و چون خواست بر دست خود بپیچد؛ ناگهان مار، نیشی به او زد و در همان
حالت آن شخص عمری به هلاکت رسید.[٥] .
(١) بحارالأنوار: ج ٤٤، ص ١٠٤، ص ١٢.
(٢) بحارالأنوار: ج ٤٣، ص ٣٣٩، ح ١٣.
(٣) بحار الأنوار: ج ٤٣، ص ٣٥٢، ح ٢٩.
(٤) اثبات الهداة: ج ٢، ص ٥٦٠، ح ٢٠.
(٥) اثبات الهداة: ج ٢، ص ٥٦٣، ح ٣٣٢، مدینة المعاجز: ج ٣، ص ٢٤٠، ح ٨٦٢.