آغاز پيدايش شيعه را كه براى اولين بار به شيعه على عليه السلام (اولين پيشوا از پيشوايان اهل‌بيت عليهم السلام) معروف شدند همان زمانِ حيات پيغمبراكرم‌بايد دانست و جريان ظهور وپيشرفت دعوت اسلامى در بيست‌وسه سال زمان بعثت موجبات‌زيادى در برداشت كه طبعاً پيدايش چنين جمعيتى را در ميان ياران پيغمبر اكرم صلى الله عليه و آله‌ [١] ايجاب مى‌كرد.

١. پيغمبر اكرم در اولين روزهاى بعثت كه به نص قرآن مأموريت يافت كه خويشان نزديك‌تر خود را بدين خود دعوت كند [٢] صريحا به ايشان فرمود كه هر يك از شما به اجابت دعوت من سبقت گيرد وزير و جانشين و وصى من است على عليه السلام پيش از همه مبادرت نموده اسلام را پذيرفت و پيغمبر اكرم ايمان او را پذيرفت و وعده‌هاى خود را [٣] تقبل نمود. عادتاً محال است‌

[١] . اولين اسمى كه در زمان رسول خدا پيدا شد شيعه بود كه سلمان و ابوذر و مقداد و عمار با اين اسم مشهور شدند. «حاضر العالم الاسلامى، ج ١، ص ١٨٨»

[٢] . شعراء، آيه ٢١٥

[٣] . در ذيل اين حديث على عليه السلام مى‌فرمايد: من كه از همه كوچك‌تر بودم عرض كردم: من وزير تو مى‌شوم پيغمبردستش را به گردن من گذاشته فرمود: اين شخص برادر و وصى و جانشين من مى‌باشد بايد از او اطاعت نماييد مردم مى‌خنديدند و به ابى‌طالب مى‌گفتند: تو را امر كرد كه از پسرت اطاعت كنى. «تاريخ طبرى، ج ٢، ص ٦٣؛ تاريخ ابى‌الفداء، ج ١، ص ١١٦؛ البداية و النهاية، ج ٣، ص ٣٩؛ غاية المرام، ص ٣٢٠»