قاموس قرآن - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٢٤٦
بمعنى بلا مشقت و مرىء بمعنى گوارا است يعنى اگر زنان بطيب نفس چيزى از مهريّه خويش را بشما بذل كردند راحت و گوارا بخوريد هنى و مرىء هر دو حالاند از مبذول.
مَرْء و امْرَءٌ: بمعنى انسان و مرد آيد يَوْمَ يَفِرُّ الْمَرْءُ مِنْ أَخِيهِ. وَ أُمِّهِ وَ أَبِيهِ وَ صاحِبَتِهِ وَ بَنِيهِ عبس: ٣٤- ٣٦. بقرينه «صاحِبَتِهِ» مراد از مرء در آيه مرد است ايضا ظاهرا در آيه ما يُفَرِّقُونَ بِهِ بَيْنَ الْمَرْءِ وَ زَوْجِهِ بقره: ١٠٢. ولى در آيات يَوْمَ يَنْظُرُ الْمَرْءُ ما قَدَّمَتْ يَداهُ نباء: ٤٠. وَ اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَحُولُ بَيْنَ الْمَرْءِ وَ قَلْبِهِ انفال: ٢٤. مراد مطلق انسان است.
ايضا كلمه امرأ در آيه يا أُخْتَ هارُونَ ما كانَ أَبُوكِ امْرَأَ سَوْءٍ مريم: ٢٨.
مراد از آن، مرد است و در آيه كُلُ امْرِئٍ بِما كَسَبَ رَهِينٌ طور: ٢١.
مراد مطلق انسان ميباشد امْرَأَةٌ و مَرْأَةٌ بمعنى زن است إِذْ قالَتِ امْرَأَتُ عِمْرانَ رَبِّ إِنِّي نَذَرْتُ لَكَ ما فِي بَطْنِي مُحَرَّراً آل عمران:
٣٥. ولى «مرأة» در كلام اللّه نيامده است.
ماروت: وَ اتَّبَعُوا ما تَتْلُوا الشَّياطِينُ عَلى مُلْكِ سُلَيْمانَ وَ ما كَفَرَ سُلَيْمانُ وَ لكِنَّ الشَّياطِينَ كَفَرُوا يُعَلِّمُونَ النَّاسَ السِّحْرَ وَ ما أُنْزِلَ عَلَى الْمَلَكَيْنِ بِبابِلَ هارُوتَ وَ مارُوتَ وَ ما يُعَلِّمانِ مِنْ أَحَدٍ حَتَّى يَقُولا إِنَّما نَحْنُ فِتْنَةٌ فَلا تَكْفُرْ فَيَتَعَلَّمُونَ مِنْهُما ما يُفَرِّقُونَ بِهِ بَيْنَ الْمَرْءِ وَ زَوْجِهِ ... بقره: ١٠٢. قرائت مشهور در «الْمَلَكَيْنِ» فتح لام است و آنوقت بمعنى دو فرشته ميشود و بطور شاذّ از ابن عباس و حسن بكسر لام نقل شده كه بمعنى دو پادشاه است.
ظاهرا مراد از «الشَّياطِينُ» انسانهاى متمرّد و شروراند نه جنّ «وَ ما أُنْزِلَ» عطف است بر «ما تَتْلُوا» و بنا بر قرائت مشهور ظاهر آنست كه هاروت و ماروت دو فرشته بودند ممثّل بصورت بشر مثل ملكى كه بر مريم ممثّل شد و نزول سحر بر آندو براى امتحان انسانهاى آنروز بود معنى آزاد آيه چنين است:
يهود پيروى كردند از آنچه بد كاران