قاموس قرآن - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٣١٧
بشر مثل خودمان ايمان بياوريم حال آنكه قوم اينها بردگان مااند. على هذا شكى در كافر حربى بودن آنها نمىماند.
وانگهى آيه فَوَجَدَ فِيها رَجُلَيْنِ يَقْتَتِلانِ قصص: ١٥ ظهورش آنست كه هر دو ميخواستند همديگر را بكشند، بنظرم قبطى ميخواسته اسرائيلى را بكشد او هم ميخواسته از خود دفاع كند هر چند بقتل مصرى تمام شود، در اينصورت قتل مصرى براى دفاع از اسرائيلى اشكال نداشته در صورتيكه دفاع بدون قتل مقدور نبود. اين دو وجه در صورتى است كه قتل را عمدى بگيريم. ولى قتل مصرى غير عمدى بود و موسى نميدانست كه مشت كار قبطى را تمام خواهد كرد ظهور فَوَكَزَهُ مُوسى فَقَضى عَلَيْهِ قالَ هذا مِنْ عَمَلِ الشَّيْطانِ قصص: ١٥ در آنست كه موسى از اين اتّفاق دلخوش نبوده است لفظ «هذا» ظاهرا اشاره بمنازعه آندو نفر است يعنى اين كاريكه ميكردند كار شيطانى است مرا نيز بزحمت انداخت و اينكه موسى پس از آنواقعه گفت: رَبِّ إِنِّي ظَلَمْتُ نَفْسِي فَاغْفِرْ لِي فَغَفَرَ لَهُ قصص: ١٦ مرادش آن نيست كه خدايا من گناه كردم و مستحقّ عذاب شدم بلكه ظاهرا نظرش بوضع روز بود كه خدايا من خودم را بزحمت انداختم فرعون اين كار را ناديده نخواهد گرفت براى من چارهاى پيش آور.
بنا بر اين «فَغَفَرَ لَهُ» همان بود كه بتوفيق خدا از مصر فرار كرد و نجات يافت، در جاى ديگر ميخوانيم كه خدا اين كار را بموسى منّت نهاده و ميفرمايد: وَ قَتَلْتَ نَفْساً فَنَجَّيْناكَ مِنَ الْغَمِ طه: ٤٠ اگر قتل مصرى گناه بود ميبايست بفرمايد: نفسى را كشتى و مستحق عقوبت شدى- و باز مىبينيم كه موسى در موقع مناجات ميگويد: آنها مرا درباره قتل مصرى گناهكار ميدانند نه اينكه بگويد: من گناهكار شدهام رَبِّ إِنِّي قَتَلْتُ مِنْهُمْ نَفْساً فَأَخافُ أَنْ يَقْتُلُونِ قصص: ٣٣ در جاى ديگر گفته: وَ لَهُمْ عَلَيَّ ذَنْبٌ