الإمامة الإلهية
(١)
٣ ص
(٢)
٧ ص
(٣)
٧ ص
(٤)
٨ ص
(٥)
١٠ ص
(٦)
١١ ص
(٧)
١٤ ص
(٨)
١٧ ص
(٩)
١٩ ص
(١٠)
٢٠ ص
(١١)
٢٠ ص
(١٢)
٢٣ ص
(١٣)
٢٤ ص
(١٤)
٢٤ ص
(١٥)
٢٥ ص
(١٦)
٣٢ ص
(١٧)
٣٦ ص
(١٨)
٣٦ ص
(١٩)
٣٩ ص
(٢٠)
٤٣ ص
(٢١)
٤٣ ص
(٢٢)
٤٣ ص
(٢٣)
٤٥ ص
(٢٤)
٤٦ ص
(٢٥)
٤٧ ص
(٢٦)
٤٨ ص
(٢٧)
٥٠ ص
(٢٨)
٥٥ ص
(٢٩)
٥٥ ص
(٣٠)
٥٦ ص
(٣١)
٥٩ ص
(٣٢)
٦٣ ص
(٣٣)
٦٩ ص
(٣٤)
٦٩ ص
(٣٥)
٧٠ ص
(٣٦)
٧١ ص
(٣٧)
٧٣ ص
(٣٨)
٧٥ ص
(٣٩)
٧٦ ص
(٤٠)
٨٤ ص
(٤١)
٩١ ص
(٤٢)
٩٣ ص
(٤٣)
٩٣ ص
(٤٤)
٩٩ ص
(٤٥)
١٠٢ ص
(٤٦)
١٠٧ ص
(٤٧)
١٠٩ ص
(٤٨)
١١٤ ص
(٤٩)
١٢٠ ص
(٥٠)
١٢٠ ص
(٥١)
١٢٠ ص
(٥٢)
١٢١ ص
(٥٣)
١٢٣ ص
(٥٤)
١٢٣ ص
(٥٥)
١٢٨ ص
(٥٦)
١٣٠ ص
(٥٧)
١٣٠ ص
(٥٨)
١٣٤ ص
(٥٩)
١٣٤ ص
(٦٠)
١٣٩ ص
(٦١)
١٤٠ ص
(٦٢)
١٤١ ص
(٦٣)
١٤٢ ص
(٦٤)
١٤٣ ص
(٦٥)
١٥٦ ص
(٦٦)
١٥٧ ص
(٦٧)
١٥٧ ص
(٦٨)
١٥٩ ص
(٦٩)
١٦٠ ص
(٧٠)
١٧٧ ص
(٧١)
١٨٠ ص
(٧٢)
١٨٤ ص
(٧٣)
١٨٥ ص
(٧٤)
١٨٩ ص
(٧٥)
١٩١ ص
(٧٦)
١٩٥ ص
(٧٧)
١٩٧ ص
(٧٨)
١٩٧ ص
(٧٩)
١٩٩ ص
(٨٠)
٢٠٠ ص
(٨١)
٢٠١ ص
(٨٢)
٢٠٢ ص
(٨٣)
٢٠٣ ص
(٨٤)
٢٠٣ ص
(٨٥)
٢٠٤ ص
(٨٦)
٢٠٦ ص
(٨٧)
٢٠٩ ص
(٨٨)
٢١٠ ص
(٨٩)
٢١٦ ص
(٩٠)
٢٢١ ص
(٩١)
٢٢٢ ص
(٩٢)
٢٢٢ ص
(٩٣)
٢٢٤ ص
(٩٤)
٢٢٧ ص
(٩٥)
٢٢٨ ص
(٩٦)
٢٣٢ ص
(٩٧)
٢٣٥ ص
(٩٨)
٢٤٣ ص
(٩٩)
٢٤٥ ص
(١٠٠)
٢٤٨ ص
(١٠١)
٢٥٠ ص
(١٠٢)
٢٥١ ص
(١٠٣)
٢٥١ ص
(١٠٤)
٢٥٢ ص
(١٠٥)
٢٥٣ ص
(١٠٦)
٢٥٤ ص
(١٠٧)
٢٥٤ ص
(١٠٨)
٢٥٩ ص
(١٠٩)
٢٥٩ ص
(١١٠)
٢٦١ ص
(١١١)
٢٦٩ ص
(١١٢)
٢٧٩ ص
(١١٣)
٢٨١ ص
(١١٤)
٢٨١ ص
(١١٥)
٢٨٦ ص
(١١٦)
٢٨٩ ص
(١١٧)
٢٨٩ ص
(١١٨)
٢٩١ ص
(١١٩)
٢٩٣ ص
(١٢٠)
٢٩٥ ص
(١٢١)
٢٩٨ ص
(١٢٢)
٢٩٩ ص
(١٢٣)
٣٠١ ص
(١٢٤)
٣٠٤ ص
(١٢٥)
٣٠٥ ص
(١٢٦)
٣٠٨ ص
(١٢٧)
٣٠٨ ص
(١٢٨)
٣٠٨ ص
(١٢٩)
٣١١ ص
(١٣٠)
٣١٢ ص
(١٣١)
٣١٣ ص
(١٣٢)
٣١٤ ص
(١٣٣)
٣١٥ ص
(١٣٤)
٣١٦ ص
(١٣٥)
٣١٧ ص
(١٣٦)
٣٢٢ ص
(١٣٧)
٣٢٤ ص
(١٣٨)
٣٣٥ ص
(١٣٩)
٣٤٤ ص
(١٤٠)
٣٤٧ ص
(١٤١)
٣٤٧ ص
(١٤٢)
٣٤٧ ص
(١٤٣)
٣٤٨ ص
(١٤٤)
٣٤٨ ص
(١٤٥)
٣٥٠ ص
(١٤٦)
٣٥٢ ص
(١٤٧)
٣٥٤ ص
(١٤٨)
٣٦٠ ص
(١٤٩)
٣٦١ ص
(١٥٠)
٣٦٤ ص
(١٥١)
٣٦٦ ص
(١٥٢)
٣٦٧ ص
(١٥٣)
٣٦٩ ص
(١٥٤)
٣٧٤ ص
(١٥٥)
٣٨٠ ص
(١٥٦)
٣٨٣ ص
(١٥٧)
٣٨٩ ص
(١٥٨)
٣٨٩ ص
(١٥٩)
٣٩٠ ص
(١٦٠)
٣٩٣ ص
(١٦١)
٣٩٤ ص
(١٦٢)
٣٩٤ ص
(١٦٣)
٣٩٦ ص
(١٦٤)
٣٩٧ ص
(١٦٥)
٣٩٩ ص
(١٦٦)
٤٠٠ ص
(١٦٧)
٤٠٣ ص
(١٦٨)
٤٠٦ ص
(١٦٩)
٤٠٨ ص
(١٧٠)
٤١٥ ص
(١٧١)
٤١٦ ص
(١٧٢)
٤١٧ ص
(١٧٣)
٤١٧ ص
(١٧٤)
٤٢١ ص
(١٧٥)
٤٢١ ص
(١٧٦)
٤٢٢ ص
(١٧٧)
٤٢٥ ص
(١٧٨)
٤٢٥ ص
(١٧٩)
٤٢٥ ص
(١٨٠)
٤٢٥ ص
(١٨١)
٤٢٦ ص
(١٨٢)
٤٢٨ ص
(١٨٣)
٤٣٢ ص
 
٢ ص
٣ ص
٤ ص
٥ ص
٦ ص
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص
٤٣٣ ص
٤٣٤ ص

الإمامة الإلهية - السند، الشيخ محمد - الصفحة ٣١١

  • خليفة: والاستخلاف الوارد في القرآن على نحوين: استخلاف عام لنوع البشر والهدف منه إعمار الأرض والعالم الكوني، والثاني استخلاف خاص وهو خلافة الاصطفاء وهي المقصودة هنا وذلك لأن الحق تعالى قد ربط هذا الاستخلاف بالعلم اللدني المحيط، ومثل هذا العلم ليس لدى نوع البشر بل لدى فئة خاصة منتخبة من البشر، ولكن هذا لا يعني الاختصاص بآدم بل قد يعم فئة من بني البشر، نعم هو لا يعم كل البشر.

    والفارق بين الاستخلاف والنيابة والوكالة، أن هذه العناوين تقتضي وجود طرفين أحدهما يتولى عن الآخر الفعل والعمل إلا أن دائرة التولي إذا كانت محدودة فتسمى وكالة ويتبع ذلك ضيق صلاحيات الطرف، وإذا اتسعت تسمى نيابة وتزداد صلاحيات الطرف، وإذا اتسعت أكثر تسمى ولاية، وإذا ازداد اتساعها تسمى خلافة و هي قيام شخص مقام آخر، فيقال خلف فلان فلانا أي حل محله، غاية الامر أنه في عالم الممكنات تكون بدلا عن فقد أي بعد فقد المستخلف في ذلك المقام، أما عندما تكون الخلافة عن الواجب فلا تكون عن فقد بل بنحو الطولية، فالله مالك الملك في السماوات والارض فهو يملك ويُقْدِر الملائكة على شيء، ولا هو فاقد للقدرة بل في عين تملكهم واقدارهم يكون مالكا وقادرا، فهذا الاستخلاف ليس هو التفويض الباطل بل هو اقدار وتمكين من دون تجاف وفقد.

    فالمستخلف هو الله عز وجل والخليفة يكون هو الرابطة التكوينية بين الذات الأزلية ومورد الاستخلاف، نظير الافعال الاختيارية التي يقدم بها الفاعل المختار المخلوق فإنها إقدار وتمكين من مالك الملوك واستخلاف فيها من دون عزلة ولا إنحسار لقدرة واجب الوجود.

    وأخيرا فإن عنوان الخليفة غير عنوان النبوة والرسالة بل يكون أهم شأنا منها لأنه يقوم مقام الله ويخلف الله بخلاف العنوانين.