حماسه حسینی 1 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١١٦

و سپاه معاویه می‌شود ، علی ( ع ) روی حساب‌خودش حاضر نیست که شروع‌ کننده جنگ باشد و تمام کوشش این است که تا حد ممکن مشکلات و اختلافات‌ را حل بکند ، بلکه بتواند معاویه و یارانش را به اصطلاح روبراه بکند ، ولی یک وقت متوجه می‌شود که آنها پیشدستی کرده‌اند و شریعه ، یعنی جائی‌ که می‌شود از فرات آب برداشت را گرفته‌اند . علی علیه‌السلام سعی می‌کند با مذاکره مسئله را حل کند ، و پیغام می‌دهد که هنوز بنای جنگ نیست و می‌خواهیم مذاکره کنیم بلکه مسئله با مذاکره حل بشود . ولی طرف مقابل‌ قبول نکرد ، بنابراین یا اصحابش باید از تشنگی از پا در بیایند و یا باید جنگید . جنگی که دشمن شروع کرده است .
در " نهج البلاغه " است که علی علیه‌السلام در مقابل جمعیت ، ناراحت‌ و عصبانی از اینکار می‌ایستد و یک خطبه چندسطری می‌خواند ، می‌فرماید : « قد استطعموکم القتال » [١] اینها گرسنه جنگند و از شما غذا می‌خواهند اما از دم شمشیر ، « فاقروا علی مذلة ، و تأخیر محلة ، او رووا السیوف‌ من الدماء ترووا من الماء » [٢] لشکریانم ! نمی‌گویم بروید بجنگید ، بروید یکی از این دو راه را انتخاب کنید : یا تن به ذلت بدهید که آب‌ را ببرند و شما نگاه کنید ، یا اینکه این تیغها را از خون این ناکسان‌ سیراب کنید تا خودتان سیراب شوید .
« فالموت فی حیاتکم مقهورین ، و الحیاش فی موتکم قاهرین » [٣] زندگی این است که بمیرید ولی فائق باشید و مردن این است که زنده‌