حكمت نامه لقمان - محمدی ری‌شهری، محمد - الصفحة ٢٣٥ - فصل دهم حكمت هاى جامع

٣٦٩. امام صادق عليه السلام‌ در بيان سفارش لقمان عليه السلام به پسرش: اى پسرم! اگر محتاج پادشاه شدى، زياد پافشارى نكن و نيازت را جز در جاى مناسبِ درخواست، از او نخواه، و آن، زمانِ خشنودى و نشاط اوست. و در درخواست حاجت، بى‌قرارى نكن؛ چرا كه برآورده شدن آن، به دست خداست و آن هم زمان‌هايى دارد؛ ولى به خدا علاقه نشان بده و از او درخواست كن و انگشتانت را به سوى او بجنبان.

اى پسرم! [متاع‌] دنيا اندك است و عمر تو كوتاه.

اى پسرم! از حسد بپرهيز، كه در شأن تو نيست، و از بد اخلاقى دورى كن، كه از سرشت تو نيست؛ چرا كه تو با آن دو، جز به خودت زيان نمى‌رسانى، و هرگاه خودت زيان‌رسانِ خود بودى، زحمت دشمنت را درباره كارت كم كرده‌اى؛ زيرا دشمنىِ تو با خودت، زيان‌بارتر از دشمنىِ ديگرى است.

اى پسرم! كار خوبت را براى اهلش انجام بده و در آن، از خدا پاداش بخواه. [در خرج كردن‌] ميانه‌رو باش و از ترس فقر و فلاكت،

[از خرج كردنْ‌] خوددارى نكن؛ ولى ريخت و پاش هم نكن.

اى پسرم! سرور اخلاق حكيمانه، دين خداى متعال است. مَثَل دين، مانند درخت استوار است؛ ايمان به خدا آب آن است و نماز ريشه‌هاى آن، و زكات تنه آن، و برادرى در راه خدا شاخه‌هاى آن، و اخلاق نيكْ برگ‌هاى آن، و بيرون آمدن از گناهان، ميوه آن. و همان گونه كه درخت، جز با ميوه پاكيزه به كمال نمى‌رسد، دين نيز جز با بيرون آمدن از محرّمات، كامل نمى‌گردد.

اى پسرم! هر چيزى نشانه‌اى دارد كه بدان شناخته مى‌شود. دين نيز سه نشانه دارد: پاك‌دامنى، دانش، و بردبارى.