تاريخ حديث شيعه از آغاز سده چهاردهم هجرى تا امروز - وفايى، مرتضى - الصفحة ٢٥١ - مرورى بر«رجال السيد بحر العلوم»

الحجّة على الذاهب إلى تكفير أبى طالب‌، و فِرَق الشيعة ى نوبختى.

در زمينه احياى آثار رجالى نيز مى‌توان از: رجال الطوسى‌، الفهرست شيخ طوسى‌، رجال ابن داوود، رجال العلامة الحلّى‌ و رجال السيّد بحر العلوم‌ نام برد كه اينك، به اختصار، به معرّفى‌ رجال السيّد بحرالعلوم‌ خواهيم پرداخت.[١]

مرورى بر «رجال السيّد بحر العلوم»

اين كتاب در سال ١٣٦٣ ش، در چهار جلد، توسّط مكتبة الصادق عليه السلام منتشر گرديده است، و شامل سه بخش مى‌شود. مؤلّف، ابتدا به معرّفى مهم‌ترين خاندان‌هاى در برگيرنده راويان و رجال حديث پرداخته و درباره توثيق يا نقد آنها سخن گفته است. سپس در بخش دوم اثر خود، به ذكر نام بعضى از اصحاب پيامبر خدا، رجال حديث و راويان ائمه معصوم عليهم السلام- كه غالباً در كتب ديگر، جا افتاده‌اند-، پرداخته و آنها را به ترتيب حروف الفبا مرتّب ساخته است. او پس از نقل اقوال ديگر رجاليان درباره يك شخص، نظر خود را نيز درباره او بيان مى‌كند.

بخش سوم كتاب هم شامل فوايد و قواعد رجالى است كه عموماً فقها و محدّثان از دانستن آنها بى‌نياز نيستند. اين بخش، مهم‌ترين بخش كتاب است و به همين علّت، كتاب سيّد بحر العلوم به‌ الفوائد الرجالية مشهور است.

[١]. ر. ك: دانش‌نامه جهان اسلام، ج ٢، ص ٣٠٠.