دانشنامه ميزان الحكمه - محمدی ریشهری، محمد - الصفحة ٨٥
جسم ، صورت ، شهوت و عالَم پايين ، به بُعد مُلكى انسان ، و روح الهى ، عقل و عالم بالا ، اشاره به جنبه ملكوتىِ اوست . آيات و رواياتى كه اشاره به آفرينش بُعد مُلكى انسان دارند ، به چهار دسته تقسيم مى شوند : دسته اوّل ، آيات و رواياتى كه به بيان آفرينش انسان از خاك پرداخته اند ؛ [١] دسته دوم ، آيات و رواياتى كه به آفرينش انسان از آب ، اشاره دارند ؛ [٢] دسته سوم ، آيات و رواياتى كه مرحله پيشرفته (نطفه) را بيان كرده اند ؛ [٣] دسته چهارم ، آيات و رواياتى كه به مراحل تكاملىِ جنبه ملكى انسان از خاك تا وصول به بُعد ملكوتى اشاره كرده اند . [٤]
٥ . آفرينش ملكوتى انسان
قرآن كريم ، در باره آفرينش ملكوتى انسان در مورد آدم عليه السلام پس از ذكر تسويه كه ناظر به بُعد مُلكى اوست ، تعبير «نَفَخْتُ فِيهِ مِن رُّوحِى» [٥] به كار مى برد و در باره نسل وى ، پس از بيان مراحل آفرينش مُلكى (نطفه ، عَلَقه ، مَضْغه و ...) ، لحن خود را از خلق به انشا تغيير داده و مرحله جديدى را كه با مراحل پيشين ، متفاوت است ، يادآور مى شود ؛ مرحله اى كه در آن ، سخن از حيات ، علم و
[١] . ر . ك : ص ١٣١ (آفرينش انسان از خاك) .[٢] . ر . ك : ص ١٣٣ (آفرينش انسان از آب) .[٣] . ر . ك : ص ١٣٥ (آفرينش انسان از نطفه) .[٤] . ر . ك : ص ١٣٧ (مراحل تكامل انسان) .[٥] حجر : آيه ١٥ و ٢٩ ، ص : آيه ٣٨ و ٧٢ .