بهداشت روانى خانواده - کوثری، یدالله - الصفحة ٧٩
ملاحظات دقيق روانى و اجتماعى، آن حضرت سفارش مىكند كه با مدارا و قناعت حركت كنيد و عبادت خود را مبغوض و منفور خويش قرار ندهيد و به گونهاى عمل نكنيد كه نفستان عبادت را دشمن بدارد، بلكه طورى عمل كنيد كه نفس، عبادت را دوست بدارد و مجذوب آن گردد. مانند اسب سوارى نباشيد كه بر اثر تندى و شتاب فراوان نه خود به مقصد مىرسد و نه براى مركب او توانايى مىماند. «١» پيامبر گرامى اسلام (ص) همان گونه كه با غرق شدن در مسائل مادى و شهوانى مخالف بودند، با رهبانيت و رياضتهاى صوفيانه نيز مخالفت مىورزيدند و در بر خورد با كسانى كه به مسائل زندگى بى اعتنا گشته، فقط به عبادت مىپردازند، مىفرمودند: «بدن و زن و فرزند شما بر شما حقوقى دارند و بايد آنها را رعايت كنيد.» «٢» تعادل در تربيت گاه از مشكلات تربيتى خانوادهها اين است كه روش پرورشى و تربيتى آنها دچار افراط و تفريط است. برخى والدين چنان به كودكان خود اظهار محبت مىكنند كه فرزندان را لوس و آسيب پذير بار مىآوردند. در نتيجه با يك دنيا توقع وارد جامعه مىشوند و در برخورد با واقعيتهاى تلخ جامعه ازصحنه زندگى فرار مىكنند و با اندكى ناكامى احساس سركوب كرده، دست به پرخاشگرى و واكنشهاى ناهنجار مىزنند. از آن طرف بعضى ديگر، چنان بر فرزندان خود سختگيرند كه فرزندان در خانواده امكان ابراز وجود و اظهار نظر ندارند. اين دو شيوه تربيتى است، كه هر دو تربيت آسيبزا تلقى مىشوند، و در شكل گيرى شخصيت سالم و متعادل فرزندان ايجاد اختلال مىكنند. حضرت امام محمد باقر (ع) در اين باره فرموده است:
شَرُّ الآباءِ مَن دَعَاهُ البِرُّ الَى الافرَاطِ «٣».
بدترين پدران آناناند كه در تربيت فرزندان افراط مىنمايند.